آیه ۱۰۰ سوره یوسف

سوره یوسف، آیه ۱۰۰ · جزء ۱۳ · صفحه ۲۴۷

وَرَفَعَ أَبَوَيْهِ عَلَى الْعَرْشِ وَخَرُّوا لَهُ سُجَّدًا وَقَالَ يَا أَبَتِ هَٰذَا تَأْوِيلُ رُؤْيَايَ مِن قَبْلُ قَدْ جَعَلَهَا رَبِّي حَقًّا وَقَدْ أَحْسَنَ بِي إِذْ أَخْرَجَنِي مِنَ السِّجْنِ وَجَاءَ بِكُم مِّنَ الْبَدْوِ مِن بَعْدِ أَن نَّزَغَ الشَّيْطَانُ بَيْنِي وَبَيْنَ إِخْوَتِي إِنَّ رَبِّي لَطِيفٌ لِّمَا يَشَاءُ إِنَّهُ هُوَ الْعَلِيمُ الْحَكِيمُ

و پدر و مادر خود را بر تخت نشاند؛ و همگی بخاطر او به سجده افتادند؛ و گفت: «پدر! این تعبیر خوابی است که قبلاً دیدم؛ پروردگارم آن را حقّ قرار داد! و او به من نیکی کرد هنگامی که مرا از زندان بیرون آورد، و شما را از آن بیابان (به اینجا) آورد بعد از آنکه شیطان، میان من و برادرانم فساد کرد. پروردگارم نسبت به آنچه می‌خواهد (و شایسته می‌داند،) صاحب لطف است؛ چرا که او دانا و حکیم است!

معنی کلمات و عبارات
«الْعَرْش»: تخت. «خَرُّوا»: فرو افتادند. «خَرُّوا لَهُ سُجَّداً»: در برابرش به سجده افتادند و کرنش بردند. مراد خم‌شدن و کرنش بردن جهت ادای تعظیم و توقیر است، نه به منظور عبادت و طاعت. سلام شاهان و بزرگان، در آن روزگاران، سرخم کردن به سوی زمین بوده است، همان گونه که امروز مثلاً مصافحه، معانقه، دست‌بوسی، روبوسی، برخاستن، و غیره، عادت انسانها در مکانهای مختلف است. کرنش پدر و مادر و برادران برای تکریم یوسف، باید به الهام خدا بوده باشد، همان طوری که سجده فرشتگان برای آدم، و ذبح اسماعیل به وسیله ابراهیم به فرمان وحی بوده است (نگا: بقره / ، صافّات / . برخی معنی دیگری برای این جمله ذکر کرده و گفته‌اند: جملگی به خاطر او برای خدا سجده بردند و شکرش را گفتند. «هَذَا تَأْوِیلُ ...»: (نگا: یوسف / . «الْبَدْوِ»: بادیه. خلاف شهر (نگا: حجّ / ، احزاب / ). در اینجا باید مراد بادیه و بیابان صِرف نباشد، بلکه باید به معنی بادیه شام یا بادیه فلسطین باشد. چرا که شهر (کنعان) و شهر (بدا) که در برخی از روایات مذکور است و مسجد یعقوب نیز گویا در آن برجا است، هر دو در آنجا قرار دارند، و این با معنی آیه ( هم سازگار است. «نَزَغَ»: فساد کرد و تباهی انداخت. مراد وسوسه‌کردن و تحریک نمودن برای انجام زشتیها و پلشتیها است (نگا: اعراف / . «لَطِیفٌ»: دقیق در امور. چرخاننده کارها به گونه سنجیده (نگا: انعام / .
نزول
نکات آیه
۱- یعقوب(ع) و خاندان او پس از مراسم استقبال به مصر وارد شدند و به بارگاه یوسف(ع) درآمدند. «قال ادخلوا مصر ... و رفع أبویه على العرش» ترتیب ذکرى میان «ادخلوا مصر» و جمله هاى «رفع أبویه على العرش ...» گویاى این نکته است که حقایق مطرح شده در آیه مورد بحث پس از ورود خاندان یعقوب به مصر، انجام گرفته است و کلمه «العرش» مى رساند که آنان به دربار یوسف(ع) رفتند. ۲- یوسف(ع) در دیار مصر داراى تخت و بارگاه فرمانروایى بود. «و رفع أبویه على العرش» ۳- یوسف(ع) پدر و مادرش را بر تخت فرمانروایى خویش نشاند. «و رفع أبویه على العرش» ۴- احترام ویژه یوسف(ع) به پدر و مادر خویش «و رفع أبویه على العرش» ۵- لزوم احترام به پدر و مادر «و رفع أبویه على العرش» ۶- حاکمان صالح بر پدر و مادر خویش حکومت و فرمانروایى نمى کنند. «و رفع أبویه على العرش» یوسف(ع) با نشاندن پدر و مادرش بر تخت خویش ، علاوه بر احترام ویژه اش به آنان ، درصدد بیان این نکته بود که هرگز بر پدر و مادرش حکمرانى و فرمانروایى نخواهد کرد ; بلکه مطیع و فرمانبردار ایشان خواهد بود. ۷- برادران یوسف و خانواده هاى ایشان و نیز پدر و مادر او ، همگى بر او سجده بردند. «و رفع أبویه على العرش و خرّوا له سجّدًا» «خرور» (مصدر خرّوا) به معناى سقوط کردن و بر زمین افتادن است و «سجّدًا» جمع ساجد مى باشد. مراد از ضمیر در «خرّوا» همانند «دخلوا على یوسف» و «ادخلوا» در آیه قبل برادران یوسف و خانواده هاى ایشان و نیز پدر و مادر اوست. ۸- یوسف(ع) پس از ورود خاندانش به مصر ، خلاصه اى از سرگذشت خویش و احسانهاى خداوند را درباره خود براى پدرش یعقوب(ع) بازگو کرد. «یأبت ... قد أحسن بى إذ أخرجنى من السجن و جاء بکم من البدو» ۹- سجده پدر و مادر و بستگان یوسف بر او ، تعبیر و تأویل رؤیاى کودکى وى (سجده یازده ستاره و ماه و خورشید بر او) بود. «قال یأبت هذا تأویل رءیى من قبل قد جعلها ربى حقًا» تأویل رؤیا ; یعنى ، آن واقعیت خارجى که در خواب به نحوى جلوه گر شده و خواب گویاى آن است. ۱۰- رؤیاها مى توانند گویاى واقعیتهایى بوده و کاشف حقایقى از آینده باشند. «قال یأبت هذا تأویل رءیى من قبل» ۱۱- لزوم احترام به حاکمان برحق و تواضع و خشوع در برابر آنان «و خرّوا له سجّدًا» ۱۲- جواز سجده بر غیر خدا ، به قصد احترام و تواضع و نه به منظور عبادت و پرستش در ادیان پیشین «و خرّوا له سجّدًا» منزّه بودن یعقوب و یوسف(ع) از شرک و پرستش غیر خدا و مبارزه آنان با چنین عقیده و مرامى - که آیات بسیارى گویاى آن است - مى رساند که سجده خاندان یوسف بر او به قصد عبادت و پرستش نبوده ; بلکه مجرد احترام و تواضع بوده است. ۱۳- خداوند ، رؤیاى یوسف را عینیت بخشید و حقیقت آن را در صحنه وجود ظاهر ساخت. «هذا تأویل رءیى من قبل قد جعلها ربى حقًا» رؤیا اگر صادق باشد و با آنچه تحقق مى یابد موافق و مطابق باشد ، رؤیاى حق نامیده مى شود. بنابراین مفاد جمله «قد جعلها ربى حقاً» این است که خداوند چنان کرد که رؤیاى گذشته من با آنچه واقع شد ، مطابق باشد. ۱۴- خداوند ، اعطا کننده مقام و منزلت به یوسف(ع) و وادار کننده بستگانش به خضوع و خشوع در برابر او «قد جعلها ربى حقًا» ۱۵- خداوند، یوسف(ع) را از احسانهاى خویش برخوردار ساخت و به او نعمتها بخشید. «قد أحسن بى» ۱۶- آزاد ساختن یوسف(ع) از زندان و کوچ دادن خاندان یعقوب از کنعان به مصر ، از جمله احسانهاى خداوند در حق یوسف(ع). «و قد أحسن بى إذ أخرجنى من السجن و جاء بکم من البدو» ۱۷- خاندان یعقوب پیش از ورود به مصر، از صحرانشینان بودند. «و جاء بکم من البدو» «بدو» به معناى صحرا و بیابان است. ۱۸- یوسف(ع) ، معتقد به توحید افعالى ، و انسانى قدرشناس و سپاسگزار در برابر نعمتهاى الهى «قد جعلها ربى حقًا و قد أحسن بى إذ أخرجنى من السجن و جاء بکم من البدو» ۱۹- زندگانى در شهرها و آبادیها ، برتر از صحرانشینى و بیابان گردى است. «قد أحسن بى إذ ... جاء بکم من البدو» از اینکه یوسف(ع) کوچ کردن خاندان یعقوب از صحراها و بیابانها را به شهر و آبادى از احسانها و نعمتهاى خداوند شمرد ، برداشت فوق استفاده مى شود. ۲۰- زندگى خویشاوندان و بستگان در کنار یکدیگر بدون کدورت و تباهى ، از نعمتهاى خداوند است. «قد أحسن بى إذ ... جاء بکم من البدو» چنان چه منظور یوسف(ع) در «جاء بکم من البدو» تنها رها شدن خاندانش از صحرانشینى بود و به حضور آنان در کنار خویش نظر نداشت، فعل «جاءبکم» را به کار نمى برد ; بلکه مثلاً مى گفت: «إذ أنجاکم من البدو» قید «من بعد أن نزغ ...» گویاى این است که حسن زندگانى جمعى بستگان منوط به نبود فساد و تباهى در میان آنان است. ۲۱- شیطان با وسوسه ها و دسیسه هاى خویش ، میان یوسف(ع) و برادرانش فسادانگیزى کرد. «من بعد أن نزغ الشیطن بینى و بین إخوتى» «نزغ» به معناى تحریک کردن بر فساد است و مراد از «نزغ شیطان» وسوسه هایى است که او براى ایجاد فساد به انسانها القا مى کند. ۲۲- شیطان از عوامل ایجاد عداوت و کینه «من بعد أن نزغ الشیطن بینى و بین إخوتى» ۲۳- شیطان عنصرى اغواگر و انسان موجودى اغواپذیر «من بعد أن نزغ الشیطن بینى و بین إخوتى» ۲۴- ایجاد فساد میان خویشاوندان و واداشتن آدمیان به قطع رحم ، کارى شیطانى است. «من بعد أن نزغ الشیطن بینى و بین إخوتى» ۲۵- خداوند ، منشأ نعمتها و تحقق نیکیها و شیطان ، ترغیب کننده به فسادها و تباهیهاست. «قد أحسن بى إذ أخرجنى من السجن و جاء بکم من البدو من بعد أن نزغ الشیطن بینى و بین إخوتى» ۲۶- یوسف(ع) به سخن خویش (دیگر بر شما برادرانم ملامتى روا نیست) متعهّد و بدان وفادار بود. «لاتثریب علیکم الیوم ... نزغ الشیطن بینى و بین إخوتى» یوسف(ع) در بیان سرگذشت خویش براى یعقوب(ع) از برادرانش - که منشأ فراق و جدایى بودند - گلایه اى نکرد و رفتار نارواى ایشان را یادآور نشد ; بلکه شیطان را عامل فسادى که میان او و برادرانش رخ داده بود دانست با این برخورد به آنچه در خطاب به برادرانش گفته بود (هیچ کس حق ندارد شما را سرزنش و ملامت کند) وفا کرد. ۲۷- گذشت از خطاکاران پشیمان و تائب و یاد نکردن از خطاهاى ایشان ، خصلتى نیکو و خلقى پسندیده است. «من بعد أن نزغ الشیطن بینى و بین إخوتى» ۲۸- خداوند هر آنچه را بخواهد با لطافت تحقق مى بخشد و بر هستى و عوامل و اسباب آن سیطره دارد. «إن ربى لطیف لما یشاء» ۲۹- تنها خداوند علیم (داناى مطلق) و حکیم است. «إنه هو العلیم الحکیم» ۳۰- سرگذشت یوسف(ع) (خروج او از زندان ، پایان فراق او با بستگان و ...) بر اساس تدبیر عالمانه و حکیمانه خداوند رقم مى خورد. «إن ربى لطیف لما یشاء إنه هو العلیم الحکیم» ۳۱- مطالعه سرگذشت یوسف(ع)، زمینه باور و توجه به ربوبیّت خدا و علم و حکمت اوست. «إن ربى لطیف لما یشاء إنه هو العلیم الحکیم»
تفسیر (۱۱)
روایات و احادیث

۳۲- «از امام هادى(ع) درباره سخن خداوند «وخرّوا سجّداً» سؤال شد آن حضرت پاسخ دادند: «أما سجود یعقوب و ولده لیوسف فإنه لم یکن لیوسف و إنما کان ذلک من یعقوب و ولده طاعة لله و تحیة لیوسف  ; [منبع: تفسیرقمى ، ج ۱ ، ص ۳۵۶ ; نورالثقلین ، ج ۲ ، ص ۴۶۸ ، ح ۲۰۹.] سجده یعقوب و پسرانش براى یوسف نبود ; بلکه این سجده ها براى اطاعت از خدا و احترام به یوسف بود».

احادیث مرتبط (بر اساس موضوع)

موضوعات

دسته‌بندی موضوعی

آثار مطالعه قصه یوسفآل یعقوب در دربار یوسفاحترام به مادر یوسفاحترام به یعقوبارزش بادیه نشینیانقیاد برادران یوسفاهمیت احترام حاکمان بر حقبادیه نشینی آل یعقوببیان قصه یوسف برای یعقوبتحقق رؤیای یوسفتخت یوسفتواضع برای حاکمان برحقحکومت بر مادرحکومت بر پدرخدا و رؤیای یوسفخشوع برای حاکمان بر حقدربار یوسفزمینه ذکر ربوبیت خدازمینه ذکر علم خداسجده آل یعقوب بر یوسفسجده بر غیر خداسجده مادر یوسف بر یوسفسجده یعقوب بر یوسفسرزنش افساد در خویشاوندانسرزنش قطع رحمعفو از تائبانعوامل خشوع برای یوسفعوامل خضوع برای یوسفعوامل کینهفلسفه سجده برادران یوسففلسفه سجده یعقوبمادر یوسف در دربارمحدوده حکومت صالحانمشوق فسادنعمت زندگی با خویشاونداننقش خدا در قصه یوسفمنشأ احسانوفاداری یوسفیعقوب در دربار یوسفیوسف و مادرشاکرانحکمت خدا در قصه یوسفتاریخ آل یعقوبمنشأ فضایل یوسفاهمیت احترام به مادراهمیت احترام پدرورود یعقوب به مصر باستانکوچ آل یعقوباحسان به یوسفشکرگزاری یوسفعقیده به توحید افعالیموارد احسان خدایوسف و یعقوبانقیاد یعقوبافساد شیطانایمان به حکمت خداتعبیر رؤیای یوسفاحترام یوسفیوسف در مصرتوحید یوسفذکر حکمت خداسجده جایزعفو از خطاکارانسجده در ادیانخدا و عوامل طبیعیحاکم عوامل طبیعینعمتهای یوسفمدبر یوسفعقیده یوسفنجات یوسف از زندانرؤیا و حوادث آیندهنقش رؤیارؤیای صادقعمل شیطانیاحسان خدااحکام سجدهعوامل دشمنیموحدانایمان به علم خدااغواپذیری انسانوسوسه های شیطانیوسف و برادرانقصه یعقوبفضایل یوسفایمان به ربوبیت خداصفات پسندیدهاغواگری شیطانویژگیهای انسانمنشأ نعمتنقش شیطانحاکم آفرینشزمینه ایمانحکیمتوحید افعالیقصه یوسفنقش خداعلیمحاکمیت خدامشیت خداعطایای خداجهان بینی توحیدینعمتهای خدااختصاصات خدا
فرهنگ قرآن (مطالب آیه) (۱۷۷)
  • اهتمام یوسف(علیه السلام) به حفظ ابروی برادران خود+۱ آیه
  • ازاد شدن یوسف(علیه السلام) از زندان مصر پس از سالها حبس
  • توجّه یوسف(علیه السلام) به عنایت خاص خدا به وی در ازاد ساختنش از زندان
  • ربوبیّت خدا، منشا ازادی یوسف(علیه السلام) از زندان
  • ازاد شدن یوسف(علیه السلام) از زندان، ناشی از احسان خدا به وی
  • ازادی یوسف(علیه السلام) از زندان، احسان الهی و نعمتی شایسته یاداوری
  • احترام یوسف به پدرش یعقوب(علیهما السلام) در جایگاه مهمان، هنگام ورود به مصر
  • بزرگداشت پدر و مادر، امری پسندیده+۱ آیه
  • احترام یوسف(علیه السلام) به والدین خود، هنگام ورود انان به مصر+۱ آیه
  • بزرگداشت و احترام یعقوب(علیه السلام) از سوی یوسف(علیه السلام)+۱ آیه
  • احترام خاصّ خاندان یعقوب به یوسف، هنگام ورودشان به شهر+۱ آیه
  • ازادی یوسف(علیه السلام) از زندان، مرهون احسان الهی
  • امدن پدر، مادر و خاندان یوسف(علیه السلام) نزد وی در مصر، بر اثر احسان الهی
  • لطف خداوند، منشا احسان به یوسف(علیه السلام)
  • احسان خداوند به یوسف(علیه السلام)، ناشی از علم و حکمت او
  • جدایی یوسف(علیه السلام) از برادرانش، بر اثر فتنهگری شیطان
  • شیطان، برانگیزاننده سوءتفاهم بین افراد و برهمزننده روابط خویشاوندی
  • ادب یوسف(علیه السلام) هنگام استقبال از والدین+۱ آیه
  • زندگی بادیهنشینی خاندان یعقوب(علیه السلام)، پیش از هجرت به مصر+۱ آیه
  • نجات الیعقوب(علیه السلام) از بادیهنشینی از احسانهای الهی در دیدگاه یوسف(علیه السلام)+۱ آیه
  • بیاباننشینی حضرت یعقوب(علیه السلام) و خاندان وی، پیش از امدن به سرزمین مصر
  • احترام یوسف(علیه السلام) به والدین خود، هنگام ورود انان به مصر+۱ آیه
  • ادب یوسف(علیه السلام) هنگام استقبال از پدر و مادر+۱ آیه
  • یعقوب(علیه السلام) پدر یوسف(علیه السلام)+۴ آیه
  • یوسف(علیه السلام)، از پسران یعقوب(علیه السلام)+۴ آیه
  • تمثّل پسران یعقوب(علیه السلام) در خواب یوسف(علیه السلام)، به صورت یازده ستاره+۲ آیه
  • یوسف(علیه السلام) دارای تخت و بارگاه فرمانروایی
  • نشاندن پدر و مادر یوسف(علیه السلام) بر تخت فرمانروایی از سوی وی
  • یوسف(علیه السلام)، تحت تربیتهای ویژه الهی+۳ آیه
  • همه انسانها، تحت تربیت و ربوبیت خداوند+۷ آیه
  • مردن با حالت تسلیم در برابر خداوند، دعای یوسف(علیه السلام) در پیشگاه خداوند، به هنگام به دست گرفتن حکومت+۲ آیه
  • شکوفایی تمدّن مصر باستان در عصر یوسف(علیه السلام)+۶ آیه
  • تواضع خاندان یعقوب، در برابر مقام یوسف(علیه السلام)+۱ آیه
  • تواضع و احترام یوسف(علیه السلام) در برابر پدر و مادر خویش، به هنگام بهرهمندی از مقام حکومت+۱ آیه
  • تواضع خاندان یعقوب، در برابر مقام یوسف(علیه السلام)+۱ آیه
  • یوسف(علیه السلام)، از خداپرستان موحّد
  • حق و درست بودن رؤیای یوسف(علیه السلام)+۱ آیه
  • رؤیای یوسف(علیه السلام)، بر اساس حق
  • جواز تعبیر خواب (برای افراد با صلاحیت و اگاه به ان)+۷ آیه
  • لزوم توجّه حاکمان، به مشیّت خدا در امور+۲ آیه
  • جواز سجده تحیّت و تعظیم برای غیر خداوند، در دین یعقوب(علیه السلام)
  • حکمت خداوند، امیخته با علم او+۲ آیه
  • سرگذشت یوسف(علیه السلام) و فراز و نشیبهای ان، براساس تدبیر عالمانه و حکیمانه خداوند
  • شایسته بودن احترام حاکمان، به حق+۱ آیه
  • لزوم احترام به حاکمان صالح، و خشوع در برابر انان
  • لزوم توجّه حاکمان، به مشیّت خدا در امور+۲ آیه
  • برخورداری یوسف(علیه السلام)، از نعمت سلطنت و حکومت اعطایی خداوند+۲ آیه
  • فراگیر نبودن حکومت یوسف(علیه السلام)، در همه سرزمینها+۱ آیه
  • برقراری نظم و امنیّت و دفاع از جان و مال مردم، از وظایف حکومت+۲ آیه
  • جواز تعبیر خواب، به وسیله افراد با صلاحیّت+۵ آیه
  • احسان خدا به یوسف(علیه السلام)، با ازادسازی وی از زندان و کوچ دادن خاندان وی، از کنعان به مصر
  • ربوبیّت خدا، منشا احسان و بخشش او نسبت به انسان+۱ آیه
  • دادن حکومت به یوسف(علیه السلام)، پرتوی از ربوبیّت خدا+۱ آیه
  • اگاهی خداوند، به دقایق امور+۲ آیه
  • خضوع برادران یوسف، در برابر ان حضرت
  • افرینش موجودات لطیف، از سوی خداوند+۲ آیه
  • شیطان، عامل دشمنی برادران یوسف با یوسف(علیه السلام)+۱ آیه
  • شیطان، عامل دشمنی بین یوسف(علیه السلام) و برادرانش
  • رفاه یوسف(علیه السلام) پس از دوران دشوار زندان+۳ آیه
  • رؤیا، صورت و نمودی از حوادث و دریچه ای برای اگاهی به اینده+۴ آیه
  • رؤیای یوسف(علیه السلام) و تعبیر یعقوب(علیه السلام)، موجب اگاهی انان به حوادث اینده زندگی یوسف(علیه السلام)+۲ آیه
  • رؤیای یوسف(علیه السلام)، از موارد صادق و تحقّق تعبیر و تاویل ان، در زندگی وی+۳ آیه
  • سجده و تعظیم برادران یوسف و پدر و مادر وی، در برابر او، تاویل و تعبیر رؤیای ان حضرت، در نگاه خودش
  • تحقّق و وقوع خارجی سجده و تعظیم پدر، مادر و برادران در برابر یوسف(علیه السلام) تعبیر رؤیای سجده خورشید، ماه و ستارگان در برابر وی+۱ آیه
  • تحقّق و وقوع خارجی سجده و تعظیم پدر، مادر و برادران در برابر یوسف(علیه السلام)، تعبیر رؤیای سجده خورشید، ماه و ستارگان در برابر وی+۱ آیه
  • تحقّق و وقوع خارجی سجده و تعظیم پدر، مادر و برادران در برابر یوسف(علیه السلام)، تعبیر رؤیای سجده خورشید، ماه و ستارگان در برابر وی+۱ آیه
  • یوسف(علیه السلام)، دریافت کننده وحی در رؤیا+۲ آیه
  • ازادی از زندان، پایان سختیهای ان
  • یازده ستاره، سمبل یازده برادر، در رؤیای یوسف(علیه السلام)+۱ آیه
  • جواز سجده تعظیم برای غیر خداوند در دین یعقوب(علیه السلام)
  • جواز سجده برای غیر خدا، به امر خداوند
  • سجده شکر پدر یوسف(علیه السلام) برای یوسف(علیه السلام)، در دربار مصر
  • سجده شکر مادر یوسف(علیه السلام) برای یوسف(علیه السلام)، در دربار مصر
  • سجده شکر برادران یوسف(علیه السلام) برای یوسف(علیه السلام)، در دربار مصر
  • احترام و بزرگداشت یوسف(علیه السلام) از سوی والدین و برادران، با سجده بر وی
  • سفر یعقوب(علیه السلام) همراه با پسرانش، از کنعان به مصر+۲ آیه
  • سکونت یعقوب(علیه السلام) و خانواده اش در کنعان، قبل از سفر به مصر+۱ آیه
  • سکونت یعقوب(علیه السلام) و خانواده اش در مصر، پس از هجرت به ان+۱ آیه
  • احترام پدر و مادر و برادران یوسف به ان حضرت با سجده خضوع در پیشگاه خداوند، نوعی سپاسگزاری از نعمتهای او
  • سپاسگزاری یعقوب(علیه السلام) و همراهان در برابر یوسف(علیه السلام)، با سجده شکر به پیشگاه خدا
  • افساد و اخلالگری در روابط انسانها، از دامهای شیطان+۱ آیه
  • دشمنی و کینه توزی بین انسانها، از ابزار شیطان+۱ آیه
  • شیطان، عامل ایجاد کینه و اختلاف، بین برادران یوسف و ان حضرت
  • فسادانگیزی شیطان بین یوسف(علیه السلام) و برادرانش، با وسوسه های خود
  • شیطان، عامل ایجاد کینه و عداوت بین برادران یوسف و ان حضرت، از دیدگاه یوسف(علیه السلام)
  • احسان خداوند به یوسف(علیه السلام) و نجات وی از زندان، ناشی از علم و حکمت او+۱ آیه
  • نجات و ازادی یوسف(علیه السلام) از زندان، ناشی از علم الهی+۱ آیه
  • علم شهودی یوسف(علیه السلام) به حاکمیّت یافتن خود در مصر+۲ آیه
  • علیم / اسماوصفات+۴ آیه
  • ادب یوسف(علیه السلام)، هنگام استقبال از والدین+۱ آیه
  • ایجاد فساد، میان خویشاوندان و واداشتن ادمیان به قطع رحم، کاری ناروا و مفسده انگیز
  • فسادانگیزی شیطان، با وسوسه ها و دسیسه های خویش، میان یوسف(علیه السلام) و برادرانش+۱ آیه
  • ایجاد فساد میان خویشاوندان و واداشتن ادمیان به قطع رحم، کاری شیطانی
  • تمدّنها، از اثار و نشانه های قدرت خدا+۴ آیه
  • یوسف(علیه السلام) بازگوکننده قصّه خود برای پدرش، پس از ورود خانواده اش به مصر
  • استقبال یوسف(علیه السلام) از کاروان خانواده یعقوب(علیه السلام)قبل از رسیدن به دروازه مصر+۱ آیه
  • دیدار کاروان خانواده یعقوب از یوسف، قبل از رسیدن به دروازه مصر+۱ آیه
  • درخواست یوسف(علیه السلام) از کاروان خانواده یعقوب، برای ورود انان به مصر+۱ آیه
  • حضور پدر و مادر یوسف در کاروان خانواده یعقوب، هنگام دیدار یوسف(علیه السلام)+۱ آیه
  • تعبیر خواب یوسف(علیه السلام) از سوی یعقوب(علیه السلام) از کرامتهای ان حضرت+۲ آیه
  • لطیف/ اسماوصفات+۲ آیه
  • احترام یوسف علیه السلام به والدین خود، هنگام ورود انان به مصر+۱ آیه
  • ماه، سمبل مادر، در خواب یوسف علیه السلام+۱ آیه
  • جلوه مادر یوسف به صورت ماه، در رؤیای ان حضرت+۱ آیه
  • ورود پدر و مادر یوسف از کنعان به مصر، جهت دیدار ان حضرت+۱ آیه
  • پدر و مادر یوسف، دارای زندگی بادیهنشینی، قبل از ورود به مصر+۱ آیه
  • تکریم یوسف علیه السلام از پدر و مادر، هنگام ورودشان به مصر+۱ آیه
  • تحیّت و تعظیم پدر و مادر و برادران یوسف، در برابر وی، هنگام ورودشان به مصر+۱ آیه
  • جلوه مادر یوسف به صورت ماه، در رؤیای حضرت+۱ آیه
  • مُحسن/ اسما و صفات+۱ آیه
  • مُخْرج/ اسما و صفات+۱ آیه
  • مشیّتهای الهی، سرچشمه گرفته از حکمت او
  • مشیّتهای الهی، برخاسته از ربوبیّت او
  • مشیّتهای خداوند، متکی به علم (همه جانبه) او
  • استقبال یوسف علیه السلام از یعقوب علیه السلام و همراهان، هنگام ورود به مصر+۱ آیه
  • اظهار مهربانی و تلطّف یوسف علیه السلام به پدرش یعقوب علیه السلام+۱ آیه
  • احترام یوسف علیه السلام به پدر و مادرش، در جایگاه مهمان، هنگام ورود به مصر+۱ آیه
  • احترام یوسف علیه السلام به پدرش یعقوب علیه السلام در جایگاه مهمان، هنگام ورود به مصر+۱ آیه
  • ازادی یوسف علیه السلام از زندان، نعمتی الهی بر وی، و شایسته یاداوری
  • احترام یوسف علیه السلام به والدین خود، هنگام ورود انان به مصر+۱ آیه
  • ادب یوسف علیه السلام هنگام استقبال از والدین+۱ آیه
  • پیشواز یوسف علیه السلام از پدر و مادرش، در بیرون شهر مصر+۱ آیه
  • ابراز محبّت یوسف علیه السلام و در اغوش گرفتن والدین خویش، هنگام پیشواز از انان+۱ آیه
  • احترام یوسف علیه السلام به والدین خود، هنگام ورود انان به مصر+۱ آیه
  • احترام والدین یوسف بر او با سجده کردن بر وی+۱ آیه
  • یوسف علیه السلام دریافتکننده وحی در رؤیا+۲ آیه
  • شیطان، عامل وسوسه و اغوا+۱ آیه
  • تعظیم و سجود خاندان یعقوب برای یوسف علیه السلام در دربار وی، پس از ورود به مصر+۱ آیه
  • سجده شکر یعقوب علیه السلام و خاندان او برای تعظیم به یوسف علیه السلام+۱ آیه
  • زندگی بدوی یعقوب علیه السلام پیش از انتقال و کوچ به مصر
  • احترام ویژه یوسف علیه السلام به پدر و مادر، با نشاندن انان بر تخت و جایگاه خود+۱ آیه
  • یوسف علیه السلام، بازگو کننده خلاصهای از سرگذشت خویش و احسانهای خداوند، برای پدرش یعقوب علیه السلام+۱ آیه
  • توجّه یوسف علیه السلام به عنایت خاصّ و احسان خدا، در ازاد ساختن وی از زندان
  • سجده و خضوع خاندان یعقوب، برای احترام و گرامیداشت یوسف علیه السلام+۲ آیه
  • احسان خدا به یوسف علیه السلام با نجات وی از زندان+۱ آیه
  • امدن پدر، مادر و خاندان یوسف علیه السلام نزد وی در مصر، بر اثر احسان الهی
  • لطف خداوند، منشا احسان به یوسف علیه السلام
  • احسان خداوند به یوسف علیه السلام، ناشی از علم و حکمت او
  • اهتمام یوسف علیه السلام به حفظ ابروی برادران خود+۱ آیه
  • احترام برادران به یوسف علیه السلام، اثبات حقانیت و تاویل رؤیای یوسف علیه السلام در کودکی
  • سجود برادران برای یوسف علیه السلام بعد از رسیدن وی به مقام زمامداری در مصر+۲ آیه
  • سجود برادران یوسف در برابر وی، عینیّت و تاویل رؤیای یوسف علیه السلام در کودکی+۱ آیه
  • هجرت برادران یوسف به همراه تمامی خاندان یعقوب، از بادیهنشینی (کنعان) به شهرنشینی (مصر)+۲ آیه
  • یعقوب علیه السلام، پدر یوسف علیه السلام+۴ آیه
  • یوسف علیه السلام، تحت تربیتهای ویژه الهی+۳ آیه
  • احسان خدا نسبت به بندگان بی گناه و مظلوم، از اموزههای یوسف علیه السلام+۱ آیه
  • افساد شیطان در روابط خانوادگی، از اموزههای یوسف علیه السلام
  • علم توام با حکمت خدا، از تعالیم یوسف علیه السلام
  • تواضع و خضوع خاندان یعقوب، در برابر مقام یوسف علیه السلام+۱ آیه
  • تعظیم خانواده یوسف برای ان حضرت، پس از ورود به بارگاه وی، در سرزمین مصر+۱ آیه
  • شکوفایی تمدن مصر باستان، در عصر یوسف علیه السلام+۶ آیه
  • رفاه و اسایش یوسف علیه السلام، پس از دوران دشوار زندان و رسیدن به مقام حکومت+۳ آیه
  • رؤیای یوسف علیه السلام و تعبیر یعقوب علیه السلام موجب اگاهی انان به حوادث اینده زندگی یوسف علیه السلام+۲ آیه
  • رؤیای یوسف علیه السلام، از موارد صادق و تحقق تعبیر و تاویل ان، در زندگی وی+۲ آیه
  • تحقق و وقوع خارجی سجده و تعظیم پدر، مادر و برادران در برابر یوسف علیه السلام، تعبیر رؤیای سجده خورشید، ماه و ستارگان در برابر وی+۱ آیه
  • سجده شکر و تکریم برای یوسف علیه السلام از سوی والدین و برادرانش، تحقّق سجده خورشید و ماه و یازده ستاره برای او در عالم رؤیا+۱ آیه
  • شادمانی و سرور فراوان یوسف علیه السلام از نعمت وصل، پس از هجران+۱ آیه
  • شادمانی یعقوب علیه السلام و یوسف علیه السلام، در پی وصال بعد از فراق
  • ادب یوسف علیه السلام هنگام یاد کردن خدا با ذکر اوصاف و نعمتهای او+۵ آیه
  • ادب یوسف علیه السلام در برخورد با برادران خویش و نسبت دادن افساد و دشمنی بین برادران و شخص خود، به شیطان+۱ آیه
  • ادب یوسف علیه السلام، هنگام استقبال از والدین+۱ آیه
  • یوسف علیه السلام، از مؤمنان و معتقدان به خدا و اسما و صفات او+۵ آیه
  • تواضع یوسف علیه السلام در برابر پدر و مادر و خاندان خویش، هنگام برخورداری از مقام حکومت+۱ آیه
  • شکر و سپاس یوسف علیه السلام در برابر نعمتهای الهی+۱ آیه
  • تکریم مادر از سوی یوسف علیه السلام+۱ آیه
  • یعقوب علیه السلام و مادر یوسف بر تخت حکومتی مصر+۱ آیه
  • احترام خاصّ خاندان یعقوب به یوسف علیه السلام، هنگام معاشرت و رو در روی شدن با وی+۱ آیه
  • احترام و تکریم یوسف علیه السلام در معاشرت و مجالست با پدر خود+۱ آیه
  • برخورداری یوسف علیه السلام از حکومت، در مصر+۳ آیه
  • نجات یوسف علیه السلام از زندان مصر، احسان خدا به وی
  • استقبال یوسف علیه السلام از والدین خود در مصر+۱ آیه
  • احترام ویژه یوسف علیه السلام به پدر و مادر خود، با نشاندن انان بر تخت و جایگاه عالی خود+۱ آیه
  • نقشه یوسف علیه السلام برای اوردن بنیامین به مصر+۴ آیه
  • سجده و تعظیم برادران یوسف و پدر و مادر وی، در برابر او، تاویل و تعبیر رؤیای ان حضرت، در نگاه خودش
  • شیطان، عامل اصلی افساد و دشمنی بین برادران و یوسف علیه السلام از دیدگاه ان حضرت+۱ آیه
  • یوسف علیه السلام، بازگوکننده تحقّق خواب خود، در پی سجده و تعظیم خاندانش برای یعقوب علیه السلام پس از ورود به بارگاهش در مصر+۱ آیه
  • یوسف علیه السلام، گزارشدهنده سرگذشت خود برای پدر، مبنی بر ازادی از زندان، کوچ خاندانش از کنعان به مصر و افساد شیطان بین او و برادرانش
واژه‌ها