سوره نبأ(النبإ)، آیه ۳۴ · جزء ۳۰ · صفحه ۵۸۳
معنی کلمات و عبارات
«کَأْساً»: جام شراب (نگا: صافّات / ، طور / ، واقعه / ، انسان / و ). «دِهَاقاً»: لبریز. مالامال. پر.
نزول
سال ۲ بعثت(دوره مکی) بازپخش وحی در این سال
نکات آیه
۱ - تقواپیشگان در بهشت، با جام لبریز از شراب پذیرایى خواهند شد. «و کاسًا دهاقًا»
«کأس» به جامى گفته مى شود که در آن «خمر» باشد. گاهى بر خود «خمر» نیز «کأس» اطلاق مى شود. «دهاق» که در دو معناى متضاد (با فشار پر کردن ظرف و یا خالى کردن آن) کاربرد دارد، در این آیه به معناى پرکردن به صورت فشرده و متراکم است (لسان العرب). این کلمه گرچه مصدر است; ولى چون وصف «کأساً» مى باشد، به معناى اسم مفعول آن (لبالب و پر شده) است.
۲ - مى گسارى بهشتیان و استفاده آنان از جام هاى شراب آماده، جلوه اى از خوشبختى آنان است. «إنّ للمتّقین مفازًا ... و کأسًا دهاقًا»
۳ - جام هایى پیاپى از شراب ناب، وسیله پذیرایى از تقواپیشگان در بهشت «و کأسًا دهاقًا»
برخى گفته اند: «دهاقاً»; - از ریشه «دهق» (گره زدن پیاپى) به معناى رساندن پیاپى به نوشندگان است. برخى دیگر آن را به معناى خالص و صاف دانسته اند. (لسان العرب)
۴ - آرمیدن متقین در سایه بوستان ها و مى گسارى آنان، در برابر محرومیت جهنمیان از خنکى و نوشیدنى، انعکاسى از تقابل آثار طغیان گرى و تقوا است. «لایذوقون فیها بردًا و لا شرابًا ... حدائق و أعنبًا ... و کأسًا دهاقًا»
تفسیر (۹)
- تفسیر المیزان(علامه طباطبایی)
آیات ۱–۴۰ - تفسیر المیزان(علامه طباطبایی)
آیات ۱۷–۴۰ - برگزیده تفسیر نمونه(مکارم شیرازی)
آیه ۳۴ - تفسیر نور(محسن قرائتی)
آیات ۳۱–۳۶ - نکتههای تفسیر نور
آیات ۳۱–۳۶ - پیامهای تفسیر نور
آیات ۳۱–۳۶ - تفسیر اثنی عشری(حسینی شاه عبدالعظیمی)
آیه ۳۴ - تفسیر روان جاوید
آیات ۳۱–۴۰ - تفسیر اطیب البیان(سید عبدالحسین طیب)
آیات ۳۲–۳۴
موضوعات
دستهبندی موضوعی
آثار اخروی طغیاناستفاده از شراب بهشتجامهای شراب بهشتجامهای شراب بهشتیانعوامل آسایش در بهشتنشانه های سعادت بهشتیانآثار اخروی تقواپذیرایی اخروی از متقینظروف بهشتسایه های بهشتپذیرایی در بهشتپذیرایی از بهشتیانمحرومیت جهنمیان
فرهنگ قرآن (مطالب آیه) (۱۳)
- جامهای پر و لبریز از شراب، در بهشت
- برخورداری متقین، از جامهای شراب و لبریز بهشتی+۱ آیه
- جامهای شراب، در بهشت برین+۳ آیه
- تقوا، موجب برخورداری از پاداش الهی+۱۰ آیه
- بهشت و نعمتهای ان، از پاداشهای متقین+۱۰ آیه
- سخنان بهشتیان، عاری از هرگونه تکذیب نسبت به یکدیگر+۴ آیه
- مصونیّت بهشتیان، از تکذیبگری همدیگر+۴ آیه
- برخورداری متقین از بهشت و نعمتهای ان، عطیه ای الهی به انان+۳ آیه
- نعمتهای بهشتی، جلوه ای از رحمت گسترده خداوند+۴ آیه
- پاداش دهی به اهل تقوا در قیامت، جلوه رحمت گسترده خداوند+۵ آیه
- متّقین در بهشت برخوردار از رفاه و اسایش کامل+۹ آیه
- وجود ظرفهای گوناگون، در بهشت+۸ آیه
- پذیرایی از بهشتیان، با کاسه های شراب بهشتی+۹ آیه