آیه ۳۷ سوره نجم

سوره نجم(النجم)، آیه ۳۷ · جزء ۲۷ · صفحه ۵۲۷

معنی کلمات و عبارات
«وَفّی»: به تمام و کمال به عهد خود وفا نمود، و وظیفه خود را چنانکه باید ادا کرد (نگا: بقره / .
نزول

سال ۳ بعثت(دوره مکی) بازپخش وحی در این سال

نکات آیه
۱ - تلاش کامل و پیگیر حضرت ابراهیم(ع)، در اداى رسالت «و إبرهیم الذى وفّى» ۲ - کتاب آسمانى حضرت ابراهیم(ع)، داراى صحیفه ها و الواح متعدد «فى صحف موسى . و إبرهیم» ۳ - امتیاز ویژه حضرت ابراهیم(ع)، در بارگاه قرب الهى «و إبرهیم الذى وفّى» ذکر «الذى وفّى» نشانگر این است که وفاى به عهد از سوى ابراهیم(ع)، آن حضرت را به مرتبتى والا در پیشگاه خداوند رسانده و داراى امتیازى ویژه نمود. ۴ - اصول تعالیم صحف حضرت ابراهیم(ع)، مطرح براى مردم عصر نزول قرآن «أم لم ینبّأبما فى صحف موسى . و إبرهیم» از استفهام توبیخى در «أم لم ینبّأ»، استفاده مى شود که اصول معارف صحف ابراهیم(ع) - همانند تورات - امرى شناخته شده براى مردم عصر بعثت بوده است. ۵ - احترام و موقعیت حضرت ابراهیم(ع)، نزد مشرکان صدراسلام «أم لم ینبّأ... و إبرهیم الذى وفّى» توبیخ شدن مردم عصر نزول، به خاطر توجه نکردن به پیام آسمانى ابراهیم(ع)، نشانگر آن است که آن حضرت در میان آنان موقعیت ویژه اى داشت. ۶ - وفاى به عهد الهى، ملاک ارزش و تعالى بخش انسان «و إبرهیم الذى وفّى» ۷ - اهمیت دین ابراهیم و موسى(ع)، در میان مشرکان صدراسلام «أم لم ینبّأ بما فى صحف موسى و إبرهیم» از تخصیص به ذکر صحف موسى و ابراهیم(ع)، مطلب بالا استفاده مى شود.
تفسیر (۱۰)
روایات و احادیث

۸ - «عن أبى حمزه عن أبى جعفر(ع) قال قلت له: ما عنى بقوله «و إبراهیم الذى وفّى» قال کلمات بالغ فیهنّ، قلت: و ما هنّ قال کان إذا أصبح قال: أصبحت و ربّى محموداً، أصبحت لا اُشرک باللّه شیئاً و لا أدعوا إلهاً و لا اتّخذ من دونه ولیّاً - ثلاثاً - و إذا أمسى قالها ثلاثاً، قال: فأنزل اللّه عزّوجلّ فى کتابه «و إبراهیم الذى وفّى»...; [منبع: کافى، ج ۲، ص ۵۳۵، ح ۳۸; نورالثقلین، ج ۵، ص ۱۶۸- ، ح ۸۵.] ابى حمزه گوید: به امام باقر(ع) عرض کردم: خداوند از این سخن «و إبراهیم الذى وفّى» چه قصد کرده است؟ فرمود: کلماتى بود که ابراهیم(ع) مکرر آنها را مى خواند. عرض کردم: آن کلمات چه بود؟ فرمود: چون وارد صبح مى شد، مى گفت: «أصبحت و ربّى محموداً...» و این کلمات را [صبحگاهان] سه بار تکرار مى کرد و چون وارد شب مى شد، سه بار همان کلمات را مى گفت. امام فرمود: پس خداوند در کتاب خود نازل فرمود: «و إبراهیم الذى وفّى». ۹ - «عن أبى امامة قال رسول اللّه أتدرون ما قوله «و إبراهیم الذى وفّى» قالوا: اللّه و رسوله أعلم، قال: وفّى عمل یومه بأربع رکعات کان یصلّیهنّ من أول النهار...; [منبع: الدرّالمنثور، ج ۷، ص ۶۶۰.] از ابى امامه نقل شده که گفت: رسول خدا(ص) فرمود: آیا مى دانید مراد از این سخن خدواند «و إبراهیم الذى وفّى» چیست؟ گفتند: خدا و رسولش آگاه ترند، حضرت فرمود: ابراهیم عمل خود را با چهار رکعت نماز - که اول روز مى خواند - کامل مى کرد...».

موضوعات

دسته‌بندی موضوعی

فرهنگ قرآن (مطالب آیه) (۶۶)
  • حتمی بودن عالم اخرت در صُحُف ابراهیم(علیه السلام)+۳ آیه
  • تصدیق معاد در صحُف ابراهیم(علیه السلام)+۴ آیه
  • ابراهیم(علیه السلام) دارای موقعیّت و احترام نزد مشرکان عصر بعثت+۲ آیه
  • ابراهیم(علیه السلام) دارای اذکار ویژه در صبحگاهان و شامگاهان
  • بازگشت همگان به خدا، از اموزههای دین ابراهیم(علیه السلام)+۳ آیه
  • بیان نابودی اقوام پیشین (عاد،ثمود، قوم نوح، قوم لوط) برای عبرتاموزی، به دلیل ستم و طغیان انان+۶ آیه
  • خداوند، منشا گریه و خنده در ایین و دیدگاه ابراهیم(علیه السلام)+۳ آیه
  • خداوند، سبب مرگ و زندگی در ایین ابراهیم(علیه السلام)+۳ آیه
  • خداوند، منشا افرینش جفتهای مذکّر و مؤنّث از نطفه، در ایین ابراهیم(علیه السلام)+۴ آیه
  • بینیازی و اعطای سرمایه از سوی خدا، در بینش ابراهیم(علیه السلام)+۳ آیه
  • ثواب و عقاب اعمال در قیامت، از مطالب صُحُف ابراهیم(علیه السلام)+۲ آیه
  • بهرهمند شدن انسان در قیامت تنها از تلاش خود، از مطالب صُحُف ابراهیم(علیه السلام)+۲ آیه
  • کیفر نشدن انسان به سبب گناه دیگران، از مطالب صُحُف ابراهیم(علیه السلام)+۲ آیه
  • بازگشت و نتیجه کامل اعمال به صاحب خویش در قیامت، از اموزههای صُحُف ابراهیم(علیه السلام)+۳ آیه
  • ربوبیّت پروردگار بر ستاره شعرا، از مطالب صُحُف ابراهیم(علیه السلام)+۳ آیه
  • اصول اموزههای صحف ابراهیم(علیه السلام)، امری شناخته شده برای مردم عصر بعثت+۱ آیه
  • ابراهیم(علیه السلام)، دارای کتاب اسمانی+۳ آیه
  • ادای کامل تکلیف و مسیولیّت از سوی ابراهیم(علیه السلام)+۲ آیه
  • وفای ابراهیم(علیه السلام) به وعده خویش، جهت طلب امرزش برای پدر (عمو یا جدّ مادری)+۱ آیه
  • ابراهیم(علیه السلام)، دارای تکالیفی از سوی خدا و انجام انها بهطور کامل از سوی حضرت
  • بیان سرگذشت عبرتانگیز امّتهای نابود شده تاریخ، در صحف ابراهیم و موسی(علیهما السلام)+۶ آیه
  • هشدار خداوند در صُحف ابراهیم(علیه السلام) و موسی(علیه السلام)از حسابرسی اعمالانسانها در قیامت+۶ آیه
  • انذار ابراهیم(علیه السلام) به قوم خود با ابلاغ پیامهای صحف و یاداوری نابودی اقوام ظالم و طغیانگر+۸ آیه
  • مسؤولیت انسان دربرابر گناهان خود، از اخطارهای ابراهیم(علیه السلام) به قوم خود و از انذارهای صحف او+۳ آیه
  • هشدار خداوند در صُحف ابراهیم(علیه السلام)، از حسابرسی اعمال انسانها در قیامت+۷ آیه
  • مسؤولیّت انسان دربرابر گناهان خود و برداشته نشدن بار سنگین گناه انان به وسیله دیگران، از اخطارهای صحف ابراهیم(علیه السلام)+۳ آیه
  • وفای ابراهیم(علیه السلام) به وعده خویش، جهت طلب امرزش برای پدر (عمو یا جدّ مادری)+۱ آیه
  • ربوبیّت پروردگار بر ستاره شِعری، از اموزه های صحف ابراهیم و موسی(علیهما السلام)+۲ آیه
  • اشنایی قوم ابراهیم با ستاره شعری+۲ آیه
  • اشنایی قوم موسی با ستاره شعری+۲ آیه
  • تعالیم اسمانی ابراهیم(علیه السلام) در نسخه هایی مکتوب+۳ آیه
  • اصول اموزه های صحف ابراهیم، مطالبی شناخته شده برای مردم عصر بعثت+۳ آیه
  • بازگشت و نتیجه کامل اعمال به صاحب خویش در قیامت، از اموزه های صحف ابراهیم+۳ آیه
  • ثواب و عقاب اعمال در قیامت، از مطالب صحف ابراهیم(علیه السلام)+۳ آیه
  • بهره مندی انسان در قیامت تنها از تلاش خود، از مطالب صحف ابراهیم+۲ آیه
  • منشا بودن خداوند برای حیات و مرگ، از معارف بیان شده در صحف ابراهیم+۳ آیه
  • منشا بودن خداوند برای افرینش جفتهای مذکّر و مؤنّث از نطفه، از تعالیم صحف ابراهیم+۴ آیه
  • خداوند، منشا بی نیازی و اعطای سرمایه، از معارف صحف ابراهیم+۳ آیه
  • منشا بودن خداوند برای همه امور، از جمله خنده و گریه افراد، از تعالیم صحف ابراهیم+۳ آیه
  • ربوبیّت پروردگار بر ستاره شعری، از مطالب صحف ابراهیم+۲ آیه
  • بیان نابودی اقوام پیشین (قوم عاد، ثمود، نوح و لوط) به دلیل ستم انان، از مطالب بیان شده در صحف ابراهیم+۷ آیه
  • کیفر نشدن انسان به سبب گناه دیگران، از مطالب صحف ابراهیم+۲ آیه
  • بازگشت همگان به خدا، از اموزه های صحف ابراهیم+۲ آیه
  • علم و اگاهی ولیدبن مغیره، به تعالیم کتاب موسی و ابراهیم(علیهما السلام) و محرومیّت وی از علم غیب+۲ آیه
  • انذار ابراهیم(علیه السلام) به قوم خود، با ابلاغ پیامهای صحف و یاداوری نابودی اقوام ظالم و طغیانگر+۸ آیه
  • مسیولیّت انسان در برابر گناهان خود، از اخطارهای ابراهیم(علیه السلام) به قوم خود و از انذارهای صحف او+۳ آیه
  • بیان فرجام عبرت اموز و هلاکت اقوام گذشته (ثمود، عاد، قوم نوح و قوم لوط) به دلیل ظلم و طغیان، از تعالیم کتابهای اسمانی+۶ آیه
  • بی نیازی و اعطای سرمایه از سوی خدا، از اموزه های کتابهای اسمانی+۳ آیه
  • پاداش اعمال در قیامت، از مطالب کتاب های اسمانی ابراهیم(علیه السلام)و موسی(علیه السلام)+۲ آیه
  • بهره مند شدن انسان در قیامت، از نتیجه تلاش خود، از تعالیم کتابهای اسمانی+۲ آیه
  • کیفر نشدن انسان به سبب گناه دیگران، از مطالب کتابهای اسمانی+۲ آیه
  • توجه به ربوبیّت خداوند مبنی بر بازگشت همه انسانها به سوی او از تعالیم کتابهای اسمانی+۳ آیه
  • توحید و نفی شرک، از تعالیم کتابهای اسمانی+۹ آیه
  • افرینش جفت های مذکّر و مؤنّث از سوی خداوند از تعالیم کتابهای اسمانی+۴ آیه
  • منشا بودن خداوند در خنده انسانها از تعالیم کتابهای اسمانی+۳ آیه
  • منشا بودن خداوند در گریه انسانها از تعالیم کتابهای اسمانی+۳ آیه
  • معاد و بازگشت به سوی خدا، از تعالیم کتب الهی و اسمانی+۲ آیه
  • نقش کتابهای اسمانی، در انذار و هشدار دادن به مردم+۲ آیه
  • هماهنگی کتابهای اسمانی، در انذار و هشدار به مردم+۲ آیه
  • خداوند، سبب خنده و گریه انسان، در تعالیم صحف ابراهیم(علیه السلام)+۳ آیه
  • مسیولیّت انسان، در برابر گناه خویش و تحمّل نکردن گناه دیگران، از تعالیم صحف ابراهیم(علیه السلام)+۲ آیه
  • کیفر نشدن انسان به سبب گناه دیگران و تحمّل نکردن وبال ان، از تعالیم دین موسی(علیه السلام)+۲ آیه
  • به دست خدا بودن مرگ و زندگی، از اموزههای کتاب موسی علیه السلام (تورات) و ابراهیم علیه السلام+۲ آیه
  • تصدیق معاد در صحف ابراهیم علیه السلام+۴ آیه
  • معاد و بازگشت به خدا، از اموزههای دین ابراهیم علیه السلام+۳ آیه
  • وفای ابراهیم علیه السلام به وعده خویش، جهت طلب امرزش برای پدر (عمو یا جد مادری)+۱ آیه
واژه‌ها