آیه ۳۷ سوره ق

سوره ق، آیه ۳۷ · جزء ۲۶ · صفحه ۵۲۰

إِنَ فِي ذٰلِكَ لَذِكْرَى لِمَنْ كَانَ لَهُ قَلْبٌ أَوْ أَلْقَى السَّمْعَ وَ هُوَ شَهِيدٌ

In that is a reminder for whoever possesses a heart, or cares to listen and witness.

معنی کلمات و عبارات
«ذِکْری»: پند و اندرز. به خود آمدن. بیداری (نگا: انعام / و و ، شعراء / عنکبوت / ). «شَهِیدٌ»: حاضر. در اینجا مراد کسی است که حضور قلب دارد، و به اصطلاح دلش در مجلس است، و با دقت به سخنان گوش می‌دهد و مطالب را پیگیری می‌کند.
نزول
نکات آیه
۱ - تاریخ، داراى درس هاى عبرت آموز براى بشر «إنّ فى ذلک لذکرى» ۲ - فرجام هلاکت بار قدرت هاى حق ستیز تاریخ، مایه تذکر خردمندان و مردمان حق شنو «إنّ فى ذلک لذکرى لمن کان له قلب أو ألقى السمع» ۳ - دریافت پیام هاى نهفته در متن تاریخ، نیازمند قلبى آگاه یا گوشى شنوا و حق پذیر «إنّ فى ذلک لذکرى لمن کان له قلب أو ألقى السمع و هو شهید» عبارت «لمن کان له قلب أو ألقى...» مى رساند که براى فهم صحیح تاریخ، یکى از دو شرط لازم است: یا خردمندى و تیزهوشى در درک و تحلیل و یا حق شنوى از اهل خرد و اندیشه. ۴ - توجه عمیق و حضور قلب در شنود درس هاى تاریخ، شرط بهرهورى از پیام هاى آن «إنّ فى ذلک لذکرى لمن کان له قلب أو ألقى السمع و هو شهید» ۵ - «قلب» (در اصطلاح قرآنى)، کانون درک و خرد آدمى است. «لذکرى لمن کان له قلب » ۶ - اندیشه و خرد آدمى، براى ره یابى به حقیقت، نیازمند تذکارهاى وحى «إنّ فى ذلک لذکرى لمن کان له قلب أو ألقى السمع و هو شهید» تعبیر «لذکرى» مى رساند که خرد انسان در ره یابى به حقیقت، نیازمند تذکار الهى است.
تفسیر (۱۰)
روایات و احادیث

۷ - «عن هِشام بن الحکم قال، قال لى أبوالحسن موسى بن جعفر(ع) یا هشام... إنّ اللّه یقول فى کتابه «إنّ فى ذلک لذکرى لمن کان له قلب» یعنى عقل...; [منبع: کافى، ج ۱، ص ۱۶، ح ۱۲; نورالثقلین، ج ۵، ص ۱۱۶- ، ح ۴۶.] هشام بن حکم مى گوید: امام کاظم(ع) به من فرمود: اى هشام! خداى تعالى در کتاب خود فرموده «إنّ فى ذلک لذکرى لمن کان له قلب» و مراد [از قلب]، «عقل» است».

موضوعات

دسته‌بندی موضوعی

فرهنگ قرآن (مطالب آیه) (۲۲)
  • نابودی امّتهای قدرتمند گذشته، مایه پند و عبرت برای خردمندان و انسانهای بیدار و حقطلب+۱ آیه
  • بهرهمندی و درساموزی خردمندان از سرگذشتهای عبرتاموز پیامبران و امّتهای انان+۴ آیه
  • سرگذشت هلاکتبار پیشینیان، عبرتی برای ایندگان+۱۰ آیه
  • قلب، از ابزار تعقل و خردورزی+۳ آیه
  • مطلوبیّت تفکّر و اندیشیدن، در حقایق+۷ آیه
  • شناخت، مایه تذکّر و پند گرفتن از ایات خدا
  • قوّه شنوایی، وسیله ای برای شناخت ایات و حقایق الهی+۲ آیه
  • قلب، از ابزار شناخت انسان+۴ آیه
  • پندگیری و عبرت اموزی از سرگذشت پیشینیان، از اثار به کارگیری قوّه شنوایی+۵ آیه
  • فرجام هلاکت بار فاتحان نیرومند شهرها، هشدار به همه اقوام و گروههای حق ستیز+۱ آیه
  • فرجام هلاکت بار فاتحان شهرها، درس عبرتی برای هوشمندان و حق شنوایان+۱ آیه
  • لزوم مطالعه درباره شهرهای ویران شده، در پی عذاب الهی، برای عبرت اموزی از فرجام اهالی انها+۷ آیه
  • عبرت پذیری حق شنوایان، از فرجام امّتهای پیشین+۸ آیه
  • عبرت پذیری خردمندان، از هلاکت امّتهای پیشین+۳ آیه
  • بی پناهی اقوام قدرتمند پیشین، هنگام عذاب الهی، مایه بسی عبرت، برای خردمندان و حق پذیران+۱ آیه
  • بیان فرجام قدرتمندان از اقوام پیشین، عامل تذکّر و عبرت گیری+۱ آیه
  • قلب انسان، کانون ادراک و شناخت+۲ آیه
  • انعطاف و تاثیرپذیری قلب، از حوادث خارجی+۳ آیه
  • گوش، از ابزار شناخت و درک حقایق+۲ آیه
  • تاریخ و سرگذشت اقوام پیشین، باعث موعظه انسانها+۱۲ آیه
  • کیفر امتهای گذشته بعد از انذار انها، پند و موعظهای برای دیگران+۳ آیه
  • داشتن عقل سلیم و حق شنوا و غیر غافل، شرط قبول موعظه+۱ آیه
واژه‌ها