آیه ۲۸ سوره مریم

سوره مریم، آیه ۲۸ · جزء ۱۶ · صفحه ۳۰۷

يَا أُخْتَ هَارُونَ مَا كَانَ أَبُوكِ امْرَأَ سَوْءٍ وَ مَا كَانَتْ أُمُّكِ بَغِيّاً

ای خواهر هارون! نه پدرت مرد بدی بود، و نه مادرت زن بد کاره‌ای!!»

معنی کلمات و عبارات
«هَارُونَ»: مراد هارون برادر موسی است که یکی از پیغمبران خدا بوده و مریم از نسل او است. این که با وجود فاصله صدها سال، قرآن فرموده است: (یَآ أُخْتَ هَارُونَ) این اصطلاح زبان عربی است. مثلاً عربها می‌گویند: یا أَخَا الْعَرَبِ. یا أَخا تَمیمٍ. پس مراد این می‌شود که: یا سُلالَةَ هَارُونَ النَّبِیِّ التَّقِیِّ الْوَرِعِ. «أُمُّکِ»: (نگا: آل‌عمران / ).
نزول
نکات آیه
۱- قوم مریم با بیان عفت و پاکدامنى پدر و مادر وى، او را در فرزنددار شدنِ بدون ازدواج سرزنش کردند. «ما کان أبوک امرأ سوء و ما کانت أُمّک بغیًّا» ۲- مریم(س) از نوادگان حضرت هارون(ع) بود. * «یأخت هرون» هرگاه قبیله اى از نسل فردى به وجود آید، آن قبیله را به نام وى مى نامند و افراد قبیله را با تعبیر «أخ» یا «أخت» آن قبیله یاد مى کنند; بنابراین، اطلاق «أخت هارون» بر مریم(س) به این اعتبار است که وى فردى از نسل هارون مى باشد. ۳- هارون، شخصیتى صالح در میان قوم مریم، که افراد پاک را به او منتسب مى کردند. * «یأخت هرون» برخى از مفسران وجه انتساب مریم(س) به هارون را نسبى ندانسته اند، بلکه او را شخصى برجسته در بین قوم حضرت مریم دانسته اند که مردم، زاهدان و تقوا پیشگان را، به او منتسب مى کردند. این مفسران، انتساب مریم را به او از این باب مى دانند. ۴- مریم(س) داراى برادرى پاک سیرت به نام هارون * «یأخت هرون» ممکن است قوم مریم به این جهت به او «أخت هارون» گفته باشند که وى برادرى به این نام داشته است و چون خوش نامى او مانند پاکدامنى پدر و مادر مریم(س) زبانزد مردم بوده است، آنان انتساب مریم را به چنین افراد شایسته، دلیل نارواتر بودن گناهش دانسته اند. ۵- پدر و مادر مریم(س) میان مردم زمان خود، به پاکى و صلاح مشهور بودند. «ما کان أبوک امرأ سوء و ما کانت أُمّک بغیًّا» ۶- مردم بیت المقدس، مریم(س) را به زنا متهم کردند. «و ما کانت أُمّک بغیًّا» «بغىّ»، یعنى زن بدکاره (قاموس). مردم گرچه مریم(س) را صریحاً به زنا متهم نکردند، ولى با کنایه این کار را انجام دادند. جمله «و ما کانت ...» (مادرت بدکاره نبود)، یعنى تو این چنین هستى. ۷- خانواده به ویژه پدر، در رشد یا انحطاط اخلاقى فرزندان نقشى مؤثر دارد. «ما کان أبوک امرأ سوء و ما کانت أُمّک بغیًّا» تعبیرى که قوم مریم در باره پدر او به کار بردند، نفى همه پلیدى ها بود، حاکى از این که بدى هاى پدر - هرچه باشد - زمینه مناسبى براى فساد فرزندان خواهد شد و تأثیر رفتار مادر به آن گستردگى نیست. ۸- صدور کردار ناروا از فرزندان انسان هاى صالح و خویشاوندانِ شخصیت هاى برجسته، نکوهیده تر و شرم آورتر از ارتکاب آن از سوى دیگران است. «یأخت هرون ما کان أبوک امرأ سوء و ما کانت أُمّک بغیًّا» ۹- مریم(س) و خاندان او، افرادى سرشناس در بین مردم عصر خویش «یأخت هرون ما کان أبوک امرأ سوء و ما کانت أُمّک بغیًّا»
تفسیر (۱۰)
روایات و احادیث

۱۰- «روى عن النبى(ص) أنّه قال: هارون الذى ذکروه[فى قوله تعالى: یا أخت هارون] هو هارون أخو موسى(ع) ; از رسول خدا(ص) روایت شده که فرمود: هارونى که آنان (قوم مریم) او را یاد کرده اند، همان هارون برادر موسى است». [منبع: أمالى سیدمرتضى، ج ۴، ص ۱۰۶; تفسیر برهان، ج ۳، ص ۱۰، ح ۲.] ۱۱- «عن المغیرة بن شعبة قال: بعثنى رسول اللّه(ص) إلى أهل نجران فقالوا: أرأیت ما تقرأون ؟ «یا أخت هارون» و موسى قبل عیسى بکذا و کذا قال: فرجعت فذکرت ذلک لرسول اللّه(ص)، فقال: ألاّ أخبرتهم أنّهم کانوا یسمّون بالأنبیاء والصالحین قبلهم; مغیره بن شعبه گفت: پیامبر(ص) مرا به سوى اهل نجران اعزام کرد، پس آنان گفتند: بگو بدانیم این که شما مى خوانید؟ «یا أخت هارون» (معناى آن چیست) در حالى که موسى مدت ها قبل از عیسى بوده (و «هارون» برادر او است). (مغیره) گفت: برگشتم و جریان را به رسول خدا(ص) گفتم، فرمود: چرا به آنان خبر ندادى که اهل آن زمان، به نام انبیا و صالحین قبل از خودشان نام گذارى مى کردند». [منبع: الدرالمنثور، ج ۵، ص ۵۰۷; نورالثقلین، ج ۳- ، ص ۳۳۳، ح ۶۳.]

موضوعات

دسته‌بندی موضوعی

فرهنگ قرآن (مطالب آیه) (۵۴)
  • مریم(علیها السلام)، شخصیّتی ابرومند از دیدگاه مردم+۳ آیه
  • پاکدامنی، عامل ابرومندی+۱ آیه
  • هارون(علیه السلام)، شخصیّتی محترم میان قومش
  • نقش وراثت در پاکدامنی+۱ آیه
  • پیروی مریم(علیها السلام) از دستور خدا برای روزه سکوت+۳ آیه
  • مریم(علیها السلام)، دارای برادری به نام هارون(علیه السلام)
  • هارون(علیه السلام)، شخصیّتی مورد احترام در میان بنیاسراییل دوران مریم(علیها السلام)
  • پدر و مادر مریم(علیها السلام)، افرادی خوشنام در دیدگاه مردم
  • تاثیر انحطاط اخلاقی پدر، بر فرزندان+۱ آیه
  • سخنان عیسی(علیه السلام) در کودکی، گواهی بر تبریه مادرش از اتّهام گناه+۱ آیه
  • نیکی و پاک بودن پدر و مادر، تاثیرگذار در تربیت فرزند+۱ آیه
  • پاکی مادر، تاثیرگذار در تربیت و عفّت فرزند+۲ آیه
  • نقش پاکی و عفّت پدر و مادر در نیکی فرزندان
  • زشت و ناروا بودن زنا، در میان قوم حضرت مریم(علیها السلام)+۱ آیه
  • لزوم دفاع از ابروی خود، در برابر تهمتها+۳ آیه
  • مریم، خواهر هارون
  • تمسّک مریم(علیها السلام) به نوزادش (عیسی)، برای دفاع از خود، در برابر اتّهامات وارده از سوی مردم+۱ آیه
  • تمسّک مریم(علیها السلام) به نوزادش (عیسی(علیه السلام))، برای دفاع از خود، در برابر اتّهامات وارده از سوی مردم+۱ آیه
  • گفتگوی زنان و مردان امری مجاز در عصر مریم(علیها السلام)+۲ آیه
  • زنا، عملی نامشروع و منفور در عصر مریم(علیها السلام)+۱ آیه
  • زنا، عملی نامشروع و منفور از دیدگاه مریم(علیها السلام)+۱ آیه
  • سؤال ملامت امیز بنی اسراییل از مریم(علیها السلام)درباره فرزنددار شدن وی بدون ازدواج+۲ آیه
  • اتّهام بی عفّتی به مریم(علیها السلام)، از جانب مردم بیت المقدّس+۱ آیه
  • مریم(علیها السلام)، بانویی در اوج عفّت و پاکدامنی+۱۰ آیه
  • پدر و مادر مریم، از انسانهای عفیف، در دیدگاه قوم خود
  • سرزنش نااگاهانه و بیجای مریم(علیها السلام) از جانب قومش، در فرزنددار شدن بدون ازدواج او، با بیان عفّت و پاکدامنی پدر و مادر وی+۱ آیه
  • عفّت و پاکی پدر و مادر مریم، زبانزد مردمان زمان خود
  • مریم(علیها السلام)، دختر عمران+۴ آیه
  • عمران، شخصیّتی مشهور به پاکی و صلاح، در میان مردم زمانش+۱ آیه
  • دفاع عیسی(علیه السلام)، از پاکی مادرش، در گهواره+۲ آیه
  • قذف و نسبت ناروای زنا به مریم(علیها السلام) از سوی قومش+۳ آیه
  • قذف و نسبت ناروای زنا به مریم(علیها السلام) از سوی قوم او+۳ آیه
  • یاداوری سرگذشت مریم(علیها السلام) و تشریح داستان تولّد عیسی(علیه السلام) در قران، وظیفه ای بر عهده پیامبر(صلی الله علیه واله)+۹ آیه
  • نیکی و پاکی پدر و مادر، تاثیر گذار، در تربیت کودک
  • پاکی مادر، تاثیرگذار در تربیت و عفّت کودک+۱ آیه
  • تاثیر والدین بر شخصیّت ادمی و گناه و خطای او+۱ آیه
  • تاثیر اخلاق مادر بر فرزند از جهت پاکی و ناپاکی+۱ آیه
  • پدر و مادر مریم، افرادی خوشنام و پاکدامن، در دیدگاه مردم عصر خود
  • مریم علیها السلام شخصیتی ابرومند، از دیدگاه قومش+۳ آیه
  • ترس از ابروریزی، علت ارزوی مرگ و فراموش شدن مریم علیها السلام به هنگام زایمان+۲ آیه
  • پیروی مریم علیها السلام از دستور خدا برای روزه سکوت+۳ آیه
  • مریم علیها السلام دارای برادری به نام هارون
  • پدر مریم علیها السلام، مردی خوشنام، در دیدگاه مردم
  • گواهی عیسی علیه السلام در گهواره، بر تبریه مادرش از زنا+۱ آیه
  • تمسک مریم علیها السلام به نوزادش برای دفاع از خود، در برابر اتهامات وارده از سوی قومش+۱ آیه
  • قوم مریم علیها السلام از بنی اسراییل و از نوادگان هارون+۱ آیه
  • متهم شدن مریم علیها السلام، به فحشا و زنا از سوی قومش+۱ آیه
  • قوم مریم علیها السلام افرادی سرشناس و دارای شخصیّت، در میان مردم خویش+۱ آیه
  • مادر مریم علیها السلام، زنی خوشنام، در دیدگاه مردم
  • زنا، عملی نامشروع و منفور در عصر مریم علیها السلام و از دیدگاه ان حضرت+۱ آیه
  • معاشرت با زنان در حد گفتگو و کمک به انان، امری مجاز+۱ آیه
  • ملامت مریم علیها السلام از سوی دختران، با نسبت فحشا به وی+۱ آیه
  • مریم عذرا علیها السلام، از وفاکنندگان به نذر خویش+۱ آیه
  • والدین مریم، عفیف و دارای حسن پیشینه در نزد مردم+۱ آیه
واژه‌ها