آیه ۴۳ سوره زمر

سوره زمر(الزمر)، آیه ۴۳ · جزء ۲۴ · صفحه ۴۶۳

أَمِ اتَّخَذُوا مِن دُونِ اللَّهِ شُفَعَاءَ قُلْ أَوَلَوْ كَانُوا لَا يَمْلِكُونَ شَيْئًا وَلَا يَعْقِلُونَ

آیا آنان غیر از خدا شفیعانی گرفته‌اند؟! به آنان بگو: «آیا (از آنها شفاعت می‌طلبید) هر چند مالک چیزی نباشند و درک و شعوری برای آنها نباشد؟!»

معنی کلمات و عبارات
«مِن دُونِ اللهِ»: بدون رضایت خدا. بدون اجازه خدا (نگا: روح‌المعانی).
نزول

سال ۱۳ بعثت(دوره مکی) بازپخش وحی در این سال

در آن زمان چه می‌گذشت (۹ رویداد)
نکات آیه
۱ - اعتقاد مشرکان، به شفاعت و وساطت کردن معبودها در پیشگاه خداوند «أم اتّخذوا من دون اللّه شفعاء» ۲ - شفاعت و واسطه شدن معبودها، هدف و انگیزه مشرکان از عبادت کردن آنها «أم اتّخذوا من دون اللّه شفعاء» ۳ - معبودها و شفیعان مشرکان عصر پیامبر(ص)، فاقد هرگونه توانایى و تعقل «قل أَوَلو کانوا لایملکون شیئًا و لایعقلون» ۴ - خردورزى و توانایى بر شفاعت، دو شرط اصلى شایستگى شفاعت به پیشگاه الهى است. «قل أَوَلو کانوا لایملکون شیئًا و لایعقلون» ۵ - مأموریت پیامبر(ص)، براى احتجاج با مشرکان و اثبات ناتوانى مطلق معبودها و پوچى آیین شرک «قل أَوَلو کانوا لایملکون شیئًا و لایعقلون» برداشت یاد شده از تصریح به ابلاغ حقیقت یاد شده (قل) استفاده مى شود.
تفسیر (۱۰)
موضوعات

دسته‌بندی موضوعی

فرهنگ قرآن (مطالب آیه) (۴۵)
  • فقدان عقل و شعور و مالکیّت معبودان باطل بر چیزی، حجّت پیامبر(صلی الله علیه واله) در ردّ اعتقاد مشرکان به شفاعت انها
  • دعوت از عقل و وجدان برای داوری، با طرح پرسش، از شیوههای احتجاج+۱ آیه
  • شفاعت کردن بتها نزد خداوند، از انگیزههای بتپرستی+۳ آیه
  • فقدان هرگونه مالکیّت برای بتها، حتّی به مقدار پوست هسته خرما، دلیل بر بطلان بتپرستی+۲ آیه
  • استفاده از پرسش برای ایجاد ذهنیت مساعد جهت تفهیم حقیقت به مخاطب، از روشهای تربیت عقلانی قران+۲ آیه
  • نکوهش و سرزنش خداوند، به فاقدان تفکّر و اندیشه
  • معبودهای مشرکان، فاقد خردورزی و تفکر
  • نفی تاثیر استقلالی غیر خداوند، در جهان هستی+۵ آیه
  • حاکمیّت بلامنازع خدای یگانه، بر تمام موجودات+۲ آیه
  • استقلال در شفاعت، منحصر به خدای یگانه+۷ آیه
  • مالکیّت تکوینی موجودات، منحصر به خداوند یکتا+۳ آیه
  • توسّل به الهه و بتها، جهت تقرّب به خداوند، نامشروع و حرام+۱ آیه
  • توسّل مشرکان به معبودهای خویش، جهت تقرّب به خداوند+۳ آیه
  • تنها خداوند، دارای حق شفاعت+۶ آیه
  • ممنوعیّت احتجاج، بدون اگاهی و از روی جهل+۲ آیه
  • حرمت بت پرستی+۵ آیه
  • توسّل به الهه و بتها، جهت تقرّب به خداوند، امری نامشروع و حرام+۱ آیه
  • اتّخاذ بتهای فاقد مالکیت و شعور با عنوان شفیع، سؤال نکوهش امیز پیامبر(صلی الله علیه واله) از مشرکان
  • اتّخاذ بتهای فاقد مالکیّت و شعور در جایگاه شفیع، سؤال انکاری و نکوهش امیز پیامبر(صلی الله علیه واله)از مشرکان
  • بی عقلی بتها، از دلایل ردّ شرک
  • فقدان مالکیّت برای معبودهای باطل، از دلایل بطلان شرک+۲ آیه
  • ناتوانی معبودهای دروغین مشرکان از هرگونه شفاعت و وساطت، نشانگر بطلان شرک+۳ آیه
  • امید به شفاعت بتها در برابر خدا، انگیزه پرستش انان از سوی مشرکان+۵ آیه
  • توسّل مشرکان به معبودهای خویش، جهت نزدیکی به خدا+۳ آیه
  • اعتقاد مشرکان عصر بعثت به شفاعت و امداد معبودها+۱۰ آیه
  • مشرکان، مستحقّ کیفر و عذاب خداوندی+۳ آیه
  • شفاعت شفاعت کنندگان، مشروط به اذن خدا+۴ آیه
  • خردورزی، شرطی برای شایستگی شافعان در پیشگاه خداوند
  • مالکیّت و فرمانروایی، شرط تاثیر شفاعت نزد خداوند+۳ آیه
  • شفاعت کردن بتها نزد خداوند، از انگیزه های بت پرستی به گمان مشرکان+۹ آیه
  • معبودهای دروغین مشرکان، عاجز از شفاعت برای انان، در پیشگاه خدا+۹ آیه
  • اختصاص شفاعت مطلق به خداوند+۴ آیه
  • اعتقاد مشرکان به شفاعت معبودهای دروغین از انان، در پیشگاه خدا+۹ آیه
  • شناخت معارف دینی در پرتو عقل ناب
  • مشرکان، مردمی ستم پیشه و ظالم، به دلیل شریک قرار دادن برای خداوند+۱ آیه
  • معبودان باطل، فاقد هر گونه قدرت تعقّل
  • مالکیّت، از صفات لازم برای معبود راستین+۲ آیه
  • بیداری فطرت خفته انسانها با طرح سؤال، راهی برای تبلیغ و دعوت به توحید+۱ آیه
  • توانایی بر شفاعت، شرط لازم برای ان
  • فقدان عقل و شعور و مالکیّت معبودان باطل، حجّت پیامبر صلی الله علیه و اله در ردّ اعتقاد مشرکان به شفاعت انها
  • مبارزه پیامبر صلی الله علیه و اله با بتپرستی و شرک+۱ آیه
  • پیامبر صلی الله علیه و اله مامور احتجاج با مشرکان
  • پیامبر صلی الله علیه و اله موظّف به تبیین براهین توحیدی و اثبات یگانگی خداوند، با ابطال وجود خدایان دروغین+۲ آیه
  • بت پرستی و عبادت غیر خدا، از عوامل استحقاق نکوهش+۱ آیه
  • اتخاذ بتهای فاقد مالکیت و شعور با عنوان شفیع، سؤال نکوهشامیز پیامبر صلی الله علیه و اله از مشرکان
واژه‌ها