آیه ۳۲ سوره یوسف

سوره یوسف، آیه ۳۲ · جزء ۱۲ · صفحه ۲۳۹

قَالَتْ فَذٰلِكُنَ الَّذِي لُمْتُنَّنِي فِيهِ وَ لَقَدْ رَاوَدْتُهُ عَنْ نَفْسِهِ فَاسْتَعْصَمَ وَ لَئِنْ لَمْ يَفْعَلْ مَا آمُرُهُ لَيُسْجَنَنَ وَ لَيَكُوناً مِنَ الصَّاغِرِينَ

(همسر عزیز) گفت: «این همان کسی است که بخاطر (عشق) او مرا سرزنش کردید! (آری،) من او را به خویشتن دعوت کردم؛ و او خودداری کرد! و اگر آنچه را دستور می‌دهم انجام ندهد، به زندان خواهد افتاد؛ و مسلّماً خوار و ذلیل خواهد شد!»

معنی کلمات و عبارات
«إِسْتَعْصَمَ»: سرپیچی و خودداری کرد. پاکدامنی نمود. «الصَّاغِرِینَ»: افراد پست. توهین و تحقیرشدگان.
نزول
نکات آیه
۱- زلیخا، با ارائه یوسف(ع) به زنان اشراف، به ایشان فهماند که نباید وى را در عشقش به یوسف(ع) ملامت کنند. «قالت فذلکنّ الذى لمتننى فیه» ۲- زلیخا ، نزد زنان اشراف به تقاضاى کام روایى از یوسف(ع) ، اقرار و اعتراف کرد. «لقد رودته عن نفسه» ۳- زلیخا نزد زنان اشراف ، به پاکدامنى و عفت یوسف(ع) و نپذیرفتن تقاضاى او (درخواست وصال) شهادت داد. «لقد رودته عن نفسه فاستعصم» عصمت و استعصام ، هر دو گویاى امتناع ورزیدن و نپذیرفتن مى باشند ; با این تفاوت که استعصام حاکى از مبالغه است. بنابراین «فاستعصم» ; یعنى، یوسف(ع) بشدت با تقاضاى من مخالفت کرد و بر عفت خویش اصرار ورزید. ۴- زلیخا در حضور زنان اشراف ، تأکید کرد که هم چنان بر تقاضاى وصال یوسف(ع) اصرار خواهد کرد. «و لئن لم یفعل ما ءامره» ۵- زلیخا ، سوگند یاد کرد که در صورت استنکاف یوسف(ع) از آمیزش با او ، وى را به زندان خواهد افکند و خوار و بى مقدارش خواهد ساخت. «و لئن لم یفعل ما ءامره لیسجنن و لیکونًا من الصغرین» «لام» در «لئن» گویاى قسم است. «یکوناً= یکونن» فعل مضارع و مقرون به نون تأکید خفیفه است. ۶- یوسف(ع) در دربار عزیز مصر ، شخصیتى بزرگ و مورد احترام بود. «و لیکونًا من الصغرین» ۷- وجود زندان در مصر باستان «لیسجنن» ۸- زندانى که یوسف(ع) به محبوس شدن در آن تهدید شد ، موجب خوار گشتن و حقیر پنداشتن او مى شد. «لیسجنن و لیکونًا من الصغرین» جمله خوار و بى مقدار خواهد شد (لیکوناً من الصاغرین) به منزله نتیجه اى براى عبارت «زندانى خواهد شد» (لیسجنن) است ; زیرا یوسف(ع) هنگام ترجیح زندان بر خواسته زنان - در آیه بعد - سخنى از ترجیح حقیر شدن نگفت. ۹- زلیخا در دستگاه حکومتى و قضایى مصر ، نفوذى فراوان داشت. «و لئن لم یفعل ما ءامره لیسجنن و لیکونًا من الصغرین» حذف فاعل از «لیسجنن» (او حتماً زندانى مى شود) و آوردن فعل به صورت مجهول، حاوى این نکته است که حرف نشنوى یوسف(ع)، زندانى شدنش را در پى داشت ; یعنى، زلیخا آن چنان نفوذى داشت که گویا لازم نبود امر کند و اقدامى صورت دهد ; آن گاه که فردى امرش را اطاعت نمى کرد، به زندانش مى انداختند. ۱۰- نظام حکومتى مصر در زمان عزیز ، نظامى استبدادى و فاقد دستگاه قضایى مستقل بود. «و لئن لم یفعل ... لیکونًا من الصغرین»
تفسیر (۱۴)
روایات و احادیث

۱۱- «عن على بن الحسین: ... فقالت لهنّ «فذلکنّ الذى لمتننى فیه» یعنى فى حبّه ; [منبع: علل الشرایع، ص ۴۹، ح ۱، ب ۴۱; تفسیر برهان، ج ۲، ص ۲۴۵، ح ۱.] از امام سجاد(ع) روایت شده است: ... همسر عزیز [بااشاره به یوسف] خطاب به بانوان گفت: این است کسى که مرا درباره او سرزنش مى کردید ; یعنى، مرا در مورد عشق به او سرزنش مى کردید».

موضوعات

دسته‌بندی موضوعی

فرهنگ قرآن (مطالب آیه) (۷۲)
  • ازادی جنسی و بیبندوباری، کاری جاهلانه+۱ آیه
  • استبداد حاکمان مصر، باعث زندانی شدن یوسف(علیه السلام) با بیگناهی و پاکدامنی+۱ آیه
  • نظام حکومتی مصر در زمان یوسف(علیه السلام)، نظامی استبدادی و باعث زندانی شدن او+۱ آیه
  • استعانت یوسف(علیه السلام) از خدا، جهت مصون ماندن از انحرافات جنسی و مکر زلیخا+۲ آیه
  • کمک خواستن از خدا، سبب مصون ماندن از انحرافات جنسی و حفظ عفّت و پاکدامنی+۲ آیه
  • پایداری یوسف(علیه السلام)، در برابر دعوت همسر عزیز مصر به فحشا+۴ آیه
  • اعتراف زلیخا به تقاضای کامروایی از یوسف(علیه السلام)+۱ آیه
  • اقرار زلیخا در حضور زنان مصری به پاکدامنی یوسف(علیه السلام)+۱ آیه
  • اعتراف زلیخا به استنکاف از یوسف(علیه السلام) از پذیرفتن تقاضای وی در نزد زنان شهر و مبرّا دانستن او از درخواست کامروایی
  • اعتراف زلیخا به پاکدامنی یوسف(علیه السلام) و مبرّا دانستن او از درخواست کامروایی+۱ آیه
  • ذکر و یاد خدا، روش برگزیده یوسف(علیه السلام) در برابر تهدیدهای زلیخا جهت کامجویی از وی+۱ آیه
  • تهدید یوسف(علیه السلام) به زندانی شدن، از سوی زلیخا، در صورت نافرمانی از خواستههای نامشروع وی
  • عفّت و پاکدامنی یوسف(علیه السلام)، در عنفوان جوانی+۵ آیه
  • لزوم استقامت و پایداری و نپذیرفتن دعوت افراد، نسبت به ارتکاب گناه+۴ آیه
  • حکومت مصر در دوران عزیز، نظامی استبدادی+۲ آیه
  • بی حیایی زلیخا در دعوت یوسف(علیه السلام)، برای کام جویی از وی+۱ آیه
  • اقرار همسر عزیز مصر، بر پاکدامنی و عفّت یوسف(علیه السلام)+۱ آیه
  • حیای یوسف(علیه السلام)، سبب ترجیح زندان بر زندگی در کاخ عزیز مصر+۱ آیه
  • اقرار زلیخا به کام خواهی اش از یوسف(علیه السلام)، نزد زنان دربار
  • اقرار زلیخا به صداقت و پاکی یوسف(علیه السلام)، در حضور زنان دربار+۱ آیه
  • اقرار زلیخا به ردّ خواسته های نامشروع وی، از جانب یوسف(علیه السلام)+۱ آیه
  • تهدید یوسف(علیه السلام) به زندان از سوی زلیخا، در صورت امتناع ایشان از اجابت کامجویی وی
  • تهدید یوسف(علیه السلام) به تحقیر و قرار گرفتن در موقعیّت پست، از سوی زلیخا، در صورت عدم اجابت کامجویی وی
  • زلیخا، خواهان کامجویی از یوسف(علیه السلام)+۳ آیه
  • اعتراف زلیخا، به ردّ خواسته های نامشروع وی از جانب یوسف(علیه السلام)+۱ آیه
  • اعتراف زلیخا در حضور زنان اشراف مصر، به خویشتن داری و پاکی یوسف(علیه السلام) و عدم اجابت خواسته وی
  • تفهیم به جا بودن عشق به یوسف(علیه السلام)، هدف زلیخا از دعوت زنان اشراف مصر و اوردن یوسف(علیه السلام) در حضور انان
  • سرزنش زلیخا از طرف زنان اشراف، به جهت کامجویی از برده خویش+۱ آیه
  • خویشتن داری و عصمت یوسف(علیه السلام)، در برابر اظهار عشق زلیخا+۱ آیه
  • زلیخا، دارای قدرت و نفوذ، در دستگاه حکومتی مصر
  • زلیخا، دارای قدرت بر زندانی کردن یوسف(علیه السلام)+۱ آیه
  • تاکید زلیخا بر تقاضای وصال یوسف(علیه السلام) و کامجویی از وی، در حضور زنان دربار
  • ملامت شدن زلیخا از سوی زنان مصر، به جهت مراوده اش با یوسف(علیه السلام)+۱ آیه
  • زندان موجب تحقیر و خواری زندانی
  • وجود زندان در عصر یوسف(علیه السلام) در مصر+۳ آیه
  • تهدید به حبس و زندان، حربه صاحبان قدرت+۱ آیه
  • تهدید یوسف(علیه السلام) به زندان از سوی زلیخا
  • عدم جواز گناه، با عذر وجود رنج و سختی+۱ آیه
  • فوران شهوت جنسی و طغیان ان، موجب خروج انسان از حالت طبیعی+۲ آیه
  • استعانت از خدا، سبب مصون ماندن از انحرافات جنسی و حفظ عفّت و پاکدامنی+۲ آیه
  • گواهی زلیخا به پاکدامنی و عصمت یوسف(علیه السلام) و امتناع از درخواست کامجویی وی+۲ آیه
  • حفظ حریم عفّت، محبوب و ارزشمند برای یوسف(علیه السلام)+۲ آیه
  • بی حیایی و بی عفّتی زلیخا، در دعوت یوسف(علیه السلام)برای کامجویی از وی+۱ آیه
  • ایمان به خدا، عاملی اساسی برای پیشگیری از بی عفّتی+۱ آیه
  • پاکدامنی و عفّت یوسف(علیه السلام)، در مقابل لذّت خواهی و کامجوییهای زلیخا و زنان اشراف مصر+۵ آیه
  • عفّت و پاکدامنی یوسف(علیه السلام)، سبب ترجیح زندان بر زندگی در کاخ+۱ آیه
  • گناه، موجب سقوط در ورطه سفاهت و بی خردی+۱ آیه
  • پایداری و استقامت یوسف(علیه السلام) در برابر گناه و نیرنگ زنان درباری+۳ آیه
  • اسیران دام شهوت و تمایلات جنسی نامشروع، از جمله افراد تبهکار و نادان+۱ آیه
  • عدم جواز گناه، با عذر و بهانه رنج و سختی+۱ آیه
  • عفّت و پاکدامنی، مانع ارتکاب گناه و انحرافات جنسی+۱ آیه
  • زندانی شدن یوسف علیه السلام در زندان مصر+۷ آیه
  • م عشقبازی زنان مصری به یوسف علیه السلام نیرنگ انان، جهت به دام انداختن ان حضرت+۱ آیه
  • توبیخ زنان دربار از زلیخا، به علت قصد کامجویی از خدمتگزار خویش+۱ آیه
  • اقرار زلیخا به تقاضای کامروایی و لذّت بردن نفس وی از یوسف علیه السلام نزد زنان اشراف مصر
  • وجوب استقامت و پایداری در برابر گناه، و نپذیرفتن دعوت به گناه+۴ آیه
  • پایداری یوسف علیه السلام در برابر دعوت همسر عزیز مصر به فحشا+۳ آیه
  • مورد اهانت و تحقیر قرار گرفتن یوسف علیه السلام به دلیل خودداری از عمل منافی عفّت+۱ آیه
  • اعتراف زلیخا به استنکاف یوسف علیه السلام از پذیرفتن وی در حضور زنان شهر و مبرّا دانستن او از درخواست کامجویی
  • ترور شخصیت یوسف علیه السلام از سوی عزیز مصر، در صورت براورده نکردن خواسته او
  • تهدید یوسف علیه السلام به ذلت و خواری از سوی زلیخا، در صورت نافرمانی از خواسته نامشروع وی
  • تهدید یوسف علیه السلام به حبس یا شکنجه از سوی زلیخا، در صورت نافرمانی از خواستههای نامشروع وی
  • زلیخا، مجذوب زیبایی بیمثال یوسف علیه السلام+۱ آیه
  • پاکدامنی و عفّت یوسف علیه السلام، در مقابل لذّتخواهی و کامجوییهای زلیخا و زنان اشراف مصر+۳ آیه
  • عفّت و پاکدامنی یوسف علیه السلام، سبب ترجیح زندان بر زندگی در کاخ+۱ آیه
  • شجاعت و نهراسیدن یوسف علیه السلام در برابر تهدید زلیخا و دعوت وی به عمل منافی عفت+۱ آیه
  • پاکدامنی و عفّت یوسف علیه السلام، در مقابل لذت خواهی و کامجویی زلیخا و زنان اشراف مصر+۷ آیه
  • پاکدامنی یوسف علیه السلام، سبب ترجیح زندان بر زندگی در کاخ+۱ آیه
  • گواهی زلیخا به پاکدامنی و عصمت یوسف علیه السلام و خودداری از درخواست کامجویی وی+۲ آیه
  • سپری شدن دوران جوانی یوسف علیه السلام، در دربار و خانه عزیز مصر+۱۰ آیه
  • تصمیم حاکمان مصر برای زندانی کردن یوسف علیه السلام در پی مشاهده نشانههای متعدّد (گواهی کودک، پارگی پیراهن از پشت سر و فرار یوسف علیه السلام) و اثبات عفّت و بیگناهی ان حضرت+۵ آیه
  • تبلیغات توحیدی یوسف علیه السلام در زندان مصر+۵ آیه
واژه‌ها