آیه ۱۹ سوره کهف

سوره کهف(الكهف)، آیه ۱۹ · جزء ۱۵ · صفحه ۲۹۵

وَكَذَٰلِكَ بَعَثْنَاهُمْ لِيَتَسَاءَلُوا بَيْنَهُمْ قَالَ قَائِلٌ مِّنْهُمْ كَمْ لَبِثْتُمْ قَالُوا لَبِثْنَا يَوْمًا أَوْ بَعْضَ يَوْمٍ قَالُوا رَبُّكُمْ أَعْلَمُ بِمَا لَبِثْتُمْ فَابْعَثُوا أَحَدَكُم بِوَرِقِكُمْ هَٰذِهِ إِلَى الْمَدِينَةِ فَلْيَنظُرْ أَيُّهَا أَزْكَىٰ طَعَامًا فَلْيَأْتِكُم بِرِزْقٍ مِّنْهُ وَلْيَتَلَطَّفْ وَلَا يُشْعِرَنَّ بِكُمْ أَحَدًا

این‌گونه آنها را (از خواب) برانگیختیم تا از یکدیگر سؤال کنند؛ یکی از آنها گفت: «چه مدّت خوابیدید؟!» گفتند: «یک روز، یا بخشی از یک روز!» (و چون نتوانستند مدّت خوابشان را دقیقاً بدانند) گفتند: «پروردگارتان از مدّت خوابتان آگاهتر است! اکنون یک نفر از خودتان را با این سکّه‌ای که دارید به شهر بفرستید، تا بنگرد کدام یک از آنها غذای پاکیزه‌تری دارند، و مقداری از آن برای روزی شما بیاورد. امّا باید دقّت کند، و هیچ کس را از وضع شما آگاه نسازد...

معنی کلمات و عبارات
«لِیَتَسَآءَلُوا»: تا از همدیگر بپرسند. در نتیجه از یکدیگر سؤال کنند. «وَرِقِ»: درهمهای نقره‌ای. نقره. «أَیُّهَا»: مرجع (ها) می‌تواند (الْمَدینَةِ) باشد و جنبه مجازی داشته باشد؛ مانند: وَاسْأَلِ الْقَریَة. یا این که (أَهْل) یا (أَطْعمة) محذوف باشد و حذف مضاف شده باشد. «أَزْکی»: پاکتر از نظر معنوی و مادی. بیشتر و بهتر. «طَعَاماً»: تمییز است. «مِنْهُ»: مرجع (هُ) طعام است. «لِیَتَلَطَّفْ»: باید کمال دقّت را در پنهان کاری به خرج دهد.
نزول
نکات آیه
۱- بیدارى اصحاب کهف از خواب، رخدادى شگفت و تحت تدبیر و اراده خداوند بود. «و کذلک بعثنهم» اسناد «بعث» و بیدارسازى به خداوند، گویاى نکته فوق است. ۲- بیدارى اصحاب کهف، همچون خواب شگفت و سلامت جسم شان در آن مدّت طولانى، آیت و نشانه اى الهى بود. «و کذلک بعثنهم» مشارالیه «ذلک» - که بعث و بیدارسازى اصحاب کهف به آن تشبیه شده است - خواب طولانى آنان و تدابیرى است که در مدّت خواب براى سلامت آنان به کار برده شده بود. وجه شبه مورد نظر - آنگونه که از جمله «ذلک من آیات اللّه من یهد اللّه فهو المهتد» در آیه هفده به دست مى آید - نشانه بودن و دلالت این حوادث بر امدادهاى هدایت گرانه خداوند، به موحّدان است. ۳- بیدارسازى اصحاب کهف، فراهم آورنده فرصتى مناسب براى پرسوجوى آنان از همدیگر درباره خواب خویش بود. «بعثنهم لیتساءلوا» «ل» در «لیتساءلوا» بیانگر علّت بیدارسازى است. هدف از به خواب بردن و بیدار ساختن اصحاب کهف - چنان چه از تفریع آیات یازدهم و دوازدهم بر آیه دهم به دست آمد - اعطاى رحمت و رشدى بود که اصحاب کهف درخواست کرده بودند. بنابراین، باید به خداوند، آنان را از خواب بیدار مى کرد تا از راه پرسش و غیر آن، به حوادثى که بر آنان گذشته بود، پى ببرند و در مسیر خداشناسى رشد یابند. ۴- فضاى حاکم بر اصحاب کهف، به هنگام بیدارى آنان، منظره اى بهت آور براى یکى از آنان و مایه کنجکاوى و تبادل نظر وى با همراهان خود، در سنجش گذشت زمان بود. «قال قائل منهم کم لبثتم» ۵- خواب اصحاب کهف، در نظر گروهى از آنان، درنگى یک روزه، یا کمتر از آن بود. «قالوا لبثنا یومًا أو بعض یوم» حرف «أو» براى تردید است و منشأ تردید در «یوماً أو بعض یوم» این بود که گویندگان این سخن، با نگاه به جایگاه خورشید، مردّد ماندند که: «آیا شبى بر آن ها گذشته و در نتیجه یک شبانه روز در خواب بودند، یا هنوز در همان روزى به سر مى برند که در آن به خواب رفتند؟». براساس این تقریب، کلمه «یوماً» به معناى یک شبانه روز خواهد بود و به جز ساعات نزدیک غروب، هر لحظه اى از روز را مى توان لحظه آغاز خواب آنان تصوّر کرد. ۶- وضعیت جسمانى اصحاب کهف، پس از بیدارى، با حالت آنان در زمانى که تازه به خواب رفته بودند، تفاوتى نداشت. «قالوا لبثنا یومًا أو بعض یوم» ۷- بیدارى اصحاب کهف، هم زمان با یکدیگر و در هنگامى بود که پاسى از روز باقى مانده بود. «قالوا لبثنا یومًا أو بعض ... فابعثوا أحدکم» از گفتوگوى اصحاب کهف در باره مشخصات زمان خواب شان و نیز از تصمیم آنان به تهیه غذا از شهر، نکته فوق استفاده مى شود. ۸- اصحاب کهف از براورد دقیق مدّت زمان خواب خویش ناتوان بودند. «قالوا لبثنا یومًا أو بعض یوم قالوا ربّکم أعلم بما لبثتم» ۹- گروهى از اصحاب کهف، با اعتراف به ناتوانى خود از تشخیص مدّت خواب اندک بودن آن را احتمالى ناصحیح دانسته و گفتوگو درباره خواب را بى ثمر خواندند و تنها خداوند را به زمان دقیق آن آگاه دانستند. «قالوا ربّکم أعلم بما لبثتم» کلمه «ربّکم» قرینه بر این است که گویندگان جمله «ربّکم أعلم» افرادى غیر آن دسته بودند که گفتند: «لبثا یوماً...» زیرا، در غیر این صورت، گفتن «ربّنا» مناسب مى نمود. آن ها، با بیان آگاهى خداوند، در حقیقت، همراهان خود را در حدس شان (لبثنا یوماً أو بعض یوم) تخطئه کردند. ۱۰- خداوند، به رخدادهاى جهان، از همه کس آگاه تر است. «ربّکم أعلم بما لبثتم» مفاد جمله «ربّکم أعلم...» برترى علم خداوند بر علمى است که گویندگان «لبثنا...» آن را به طور اجمال ابراز کردند; زیرا، آنان، در اندک بودن مدّت خواب، تردیدى نداشتند، گرچه در مقدار دقیق آن اظهار تردید کردند. این احتمال نیز وجود دارد که کلمه «أعلم» در معناى تفضیل به کار نرفته باشد و مفاد جمله «ربّکم...» این باشد که خداوند، مدّت خواب شما را مى داند و شما نمى دانید. ۱۱- شمار اصحاب کهف، از هفت نفر کمتر نبوده است. «قال قائل ... قالوا لبثنا ... قالوا ربّکم أعلم» صیغه جمع، در زبان عرب، حدّاقل بر سه نفر دلالت دارد. در آیه شریف دو گروه با هم گفتوگو کرده اند («قالوا لبثنا» «قالوا ربّکم») و از یک نفر نیز به عنوان «قائل» یاد شده است، لذا، جمع آن ها، حدّاقل، هفت نفر بوده است. ۱۲- اصحاب کهف، در تیزهوشى و ابعاد فکرى، برابر نبودند. «قالوا لبثنا ... قالوا ربّکم أعلم» بسنده کردن برخى از اصحاب کهف به نظرى اجمالى و اداى پاسخ براساس آن و تشکیک دسته اى دیگر در گفته آنان و نیز مطرح شدن آگاهى برتر خداوند در کلام این گروه، نشانِ برترى آنان بر گروه نخست است. ۱۳- برترى آگاهى خداوند، لازمه ربوبیّت او بر همه آگاهان است. «ربّکم أعلم» ۱۴- لزوم پرهیز از مباحثات بى ثمر و احاله علم آن به خداوند «ربّکم أعلم بما لبثتم» ۱۵- اصحاب کهف، پس از بیدار شدن از خواب طولانى خویش، احساس گرسنگى کردند. «فابعثوا أحدکم بورقکم ... أزکى طعامًا» ۱۶- اصحاب کهف، پس از بیدار شدن، تصمیم گرفتند باز در غار بمانند و تنها، یک نفر از خود را براى تهیه آذوقه به شهر روانه کنند. «فابعثوا أحدکم بورقکم هذه إلى المدینة» ۱۷- حرکت اصحاب کهف به سوى غار، حرکتى ناگهانى و بدون پیش بینى آذوقه و نیازمندى هاى دیگر بود. «فابعثوا أحدکم بورقکم» ۱۸- اصحاب کهف، به عادى نبودن خواب خویش پى نبردند و احتمال آن نیز به فکر آنان خطور نکرد. «فابعثوا أحدکم بورقکم» ۱۹- غار اصحاب کهف، در فاصله اى نه چندان دور از شهر مسکونى آنان قرار داشت. «فابعثوا أحدکم بورقکم هذه إلى المدینة» حرف «ال» در «المدینة» براى عهد است. اصرار اصحاب کهف بر ناشناخته ماندن، حاکى از آن است که شهر مورد نظر آنان، همان شهرى بود که در آن زندگى مى کردند و بیم آن را داشتند که مورد شناسایى دشمن قرار گیرند. ۲۰- اتکاى بر خداوند، با بهره گیرى از اسباب و وسایل، تنافى ندارد. «فابعثوا أحدکم بورقکم» اصحاب کهف، هنگام روى آوردن به غار - چنان که در آیه ۱۶ بیان شد - به رحمت خداوند و امداد او در رفع مشکلات شان اطمینان داشتند، با این حال، با خود، سکه هایى آورده بودند و قصد خرید و تأمین نیازمندى هاى خویش را داشتند. بنابراین، مى توان گفت که اعتماد بر خداوند، مستلزم ترک ابزار مادّى نیست. ۲۱- حافظه و قدرت تفکّر و تصمیم گیرى اصحاب کهف و جهاز هاضمه آنان - پس از خواب طولانى ایشان - باز، باقى و سالم مانده بود. «فابعثوا أحدکم بورقکم» ۲۲- وکالت از جانب خریدار، جایز است. «فابعثوا أحدکم بورقکم» جمله «فابعثوا...» گرچه گفته اصحاب کهف است و گفتار و کردار غیر پیامبران براى استنباط حکم شرعى کارایى ندارد، ولى بیان آن در قرآن، به زبان مدح و تمجید، گویاى جواز و صحّت است. ۲۳- رواج سکه و پول نقره، براى مبادلات اقتصادى، در جامعه اصحاب کهف «بورقکم هذه» «ورق» به «نقره» و نیز «درهم» (سکه اى که از نقره ساخته شود) گفته مى شود (مصباح). ۲۴- نامشخص بودن جنس و مقدار کالا، مانع از صحّت وکالت نیست. «فابعثوا ... فلیأتکم برزق منه» ۲۵- اصحاب کهف، باهم، هماهنگ و صمیمى بودند. «بورقکم هذه» استناد یافتن پول و سرمایه در «ورقکم» به تمامى افراد، حاکى از نکته یاد شده است. ۲۶- مواسات و بهرهورى گروهى، از اموال هم، از اوصاف پسندیده مردان الهى است. «بورقکم هذه» ۲۷- سکّه هایى که اصحاب کهف براى تهیه غذا در نظر گرفتند، سکّه هاى نقره اى که در زمان ورود به غار، آن را به همراه خود داشتند. «بورقکم هذه» «هذه» به چیزى اشاره دارد که حاضر و مشخص باشد. گفتنى است که از عادى بودن برخورد اصحاب کهف، مى توان فهمید که جنس سکّه ها تغییر محسوسى نیافته بود. ۲۸- بازدید اغذیه فروشى هاى متعدّد و انتخاب پاک ترین و شایسته ترین خوراک ها، خواسته اصحاب کهف از فرستاده ویژه خویش بود. «فلینظر أیّها أزکى طعامًا» «زکاة» (مصدر «أزکى») به معناى «طهارت» و نیز «صلاح» آمده است (لسان العرب). ضمیر در «أیّها» به «المدینة» برمى گردد و مراد از آن - به طریقه استخدام - مکان هاى مدینه است. ۲۹- پاى بندى به ارتزاق از پاکیزه ترین غذاها، اصلى پسندیده و مرغوب در زندگى یکتاپرستان است. «فلینظر أیّها أزکى طعامًا» ۳۰- اصحاب کهف، از فرستاده خویش خواستند در خرید غذا، به مقدار تغذیه و ارتزاق آنان اکتفا کند. «فلیأتکم برزق منه» «رزق» طعامى است که با آن تغذیه کنند (مفردات راغب). «من» در «منه» براى ابتدا یا تبعیض است و مفاد «فلیأتکم برزق منه» این است که از طعام مورد نظر، مقدارى خریدارى شود که رزق افراد قرار گیرد و به مقدار مصرف شان باشد. ۳۱- مدارا و نرمش با فروشندگان و تحریک نکردن کنجکاوى آنان، توصیه اصحاب کهف به فرستاده ویژه خویش «ولیتلطّف» «تلطّف» به معناى رفق و مدارا است (مصباح). ارتباط جمله «لیتطّف» با جمله «لایشعرنّ...» این نکته را مى رساند که مدارا کردن با فروشندگان، مانع پى بردن آنان به وجود اصحاب کهف است. ۳۲- پى نبردن هیچ یک از ساکنان شهر به جایگاه مخفى کهف نشینان، سفارش أکید اصحاب کهف به فرستاده ویژه خویش «و لایشعرنّ بکم أحدًا» ۳۳- اصحاب کهف، از پى بردن مردم به مخفى گاه شان نگران و بیم ناک بودند و براى پیش گیرى از افشاى آن، تلاش مى کردند. «و لایشعرنّ بکم أحدًا» ۳۴- لزوم شناسایى خطرات احتمالى و آمادگى براى مقابله با آن و تلاش براى آسیب ندیدن از سوى دشمنان «و لایشعرنّ بکم أحدًا» ۳۵- رازدارى مؤمنان، از اصول مهّم امنیّتى و حفاظتى در برابر دشمنان «و لایشعرنّ بکم أحدًا» ۳۶- لزوم آگاه ساختن مسؤولیّت پذیران از خطرات و لغزش گاه هاى منصب ها و موقعیت هاى اجتماعى آنان «ولیتلطّف و لایشعرنّ بکم أحدًا»
تفسیر (۱۳)
موضوعات

دسته‌بندی موضوعی

آداب مباحثهآمادگی در مقابل دشمناناتحاد اصحاب کهفاحکام وکالتاستفاده از عوامل طبیعیاصول مبارزه با دشمناناضطراب اصحاب کهفاعراض از مباحثه بی ثمراهمیت شناخت لغزشگاههااهمیت مواساتاهمیت پاکیزگی طعاماهمیت پیش بینی خطربیداری اصحاب کهفترس اصحاب کهفتفاوت استعداد اصحاب کهفتهیه آذوقه اصحاب کهفتوصیه به فرستاده اصحاب کهفتوصیه های اصحاب کهفخواسته های اصحاب کهفدوستی اصحاب کهفرازداری مؤمنانسلامتی اصحاب کهفشگفتی اصحاب کهف هنگام بیداریشگفتی بیداری اصحاب کهفشگفتی خواب اصحاب کهفعجز اصحاب کهففرستاده اصحاب کهفقدرت تفکر اصحاب کهفمسؤولیت فرستاده اصحاب کهفمقابله با توطئه دشمنانممانعت از کشف غار اصحاب کهفهشدار به مسؤولانوقت بیداری اصحاب کهفوکالت جایزوکالت در بیعپرسش اصحاب کهفپول اصحاب کهفپول رایج دوران اصحاب کهفگرسنگی اصحاب کهفپناهجویی اصحاب کهفموقعیت جغرافیایی غار اصحاب کهفزمینه ربوبیت خداتعداد اصحاب کهفخواب اصحاب کهفبینش اصحاب کهفبدن اصحاب کهفاحکام بیعتاریخاهمیت رازداریمدت خواب اصحاب کهفاهمیت آمادگی نظامیآیات خداقصه اصحاب کهفصفات پسندیدهتوکل بر خداآثار علم خدااحکاماراده خداعمل پسندیدهربوبیت خداعلم خدااختصاصات خدا
فرهنگ قرآن (مطالب آیه) (۱۰۲)
  • گذشت مدّت سیصد و نه سال از عمر پولها و سکههای عهد دقیانوس در دست اصحاب کهف+۱ آیه
  • بیدار شدن معجزهاسای اصحابکهف از خواب چندین ساله وسالم ماندن بدن انان، ایه الهی+۱ آیه
  • استبداد حاکمان عصر اصحاب کهف موجب فرار مؤمنان از شهر و پناه گرفتن انان در غار+۴ آیه
  • هماهنگی و صمیمی بودن اصحاب کهف
  • دقت شدید اصحاب کهف برای افشا نشدن جایگاهشان در غار، پس از بیداری از خواب طولانی
  • تصمیم اصحاب کهف با فرستادن یک نفر به شهر، جهت تهیه اذوقه
  • تصمیم اصحاب کهف برای تهیه اذوقه، با پرداختن وجه
  • تهیه اذوقه پاکیزه، خواست اصحاب کهف از فرستاده خود
  • ایمان اصحاب کهف به ربوبیت پروردگار+۲ آیه
  • بیداری اصحاب کهف از خواب چندین ساله، امری شگفت و تحت تدبیر خدا+۴ آیه
  • کنجکاوی یکی از اعضای گروه اصحاب کهف درباره خوابشان پس از بیداری
  • بیدار شدن اصحاب کهف از خواب طولانی خود به هنگام روز
  • اطلاع یافتن مردم شهر اصحاب کهف با دیدن پولهای دوران گذشته از سرگذشت خفتگان در غار+۱ آیه
  • رواج پول و سکه در زمان اصحاب کهف
  • کمتر نبودن شماره اصحاب کهف از هفت نفر
  • اصحاب کهف، تحت تعقیب حکومت دوران خود+۲ آیه
  • حاکمیّت استبداد و ظلم در دوران اصحاب کهف+۱ آیه
  • مدّت خواب اصحاب کهف یک روز یا کمتر از ان، در دیدگاه برخی از انان
  • تغییر نکردن بدن و وضع ظاهری اصحاب کهف در مدت خواب طولانی انان
  • بیاطلاّع بودن اصحاب کهف از مدّت زمان خواب خود، پس از بیداری+۱ آیه
  • اختلاف و گفتوگوی اصحاب کهف در مدّت زمان خواب خود، پس از بیداری+۱ آیه
  • نمایان ساختن کیفیت ارزیابی اصحاب کهف از خواب خود، فلسفه بیداری انان از خواب طولانی+۱ آیه
  • همزمان بودن بیداری نفرات اصحاب کهف
  • توصیه به رازداری، از سفارشهای اصحاب کهف به فرستاده خود برای خرید اذوقه از شهر
  • سالم ماندن اصحاب کهف از جهت قدرت ذهنی و جهاز هاضمه پس از خواب طولانی ایشان
  • تاثیر تابش خورشید در صبحگاهان و عصرگاهان بر بدن به خواب رفته اصحاب کهف در سلامتی انان+۱ آیه
  • سنگسار شدن، کیفر رویگردانی از ایین شرک در دوران اصحاب کهف+۱ آیه
  • تعصب شدید مشرکان دوران اصحاب کهف به عقاید شرکامیز خود+۱ آیه
  • تنها خداوند، اگاه از مدّت خواب اصحاب کهف از دیدگاه برخی از انان
  • اطلاع یافتن مردم شهر اصحاب کهف با دیدن پولهای دوران گذشته، از سرگذشت خفتگان در غار+۱ آیه
  • کشف شدن غار اصحاب کهف از سوی گروهی از مردم شهر پس از افشا شدن پولهای اصحاب کهف+۱ آیه
  • فرستاده شدن فردی از اصحاب کهف به شهر جهت تهیّه اذوقه
  • تقاضای اصحاب کهف از فرستاده خود دایر بر خرید غذا به مقدار تغذیه و ارتزاق انان
  • توصیه اصحاب کهف به فرستاده خود دایر بر پنهانکاری و رازداری
  • افشا شدن راز اصحاب کهف با رفتن فرستاده انان به شهر برای تهیه غذا+۱ آیه
  • احساس گرسنگی اصحاب کهف پس از بیداری انان از خواب چند صد ساله خود
  • زندگانی در محیطی شرک الود، از تنگناهای اصحاب کهف+۱ آیه
  • مبادله پول با کالا از معاملات رایج عصر اصحاب کهف
  • نگرانی اصحاب کهف از سنگسار شدن به وسیله حکومت وقت در صورت اسیر شدن به دست انان+۱ آیه
  • نگرانی اصحاب کهف از برگردانده شدن به ایین شرک در صورت دستیابی حکومت وقت به انان+۱ آیه
  • فرستاده شدن یک نفر به شهر از سوی اصحاب کهف برای تهیّه موادّ غذایی+۱ آیه
  • تاکید اصحاب کهف بر متوجّه نشدن حتّی یک نفر از اسرار انان+۱ آیه
  • بهرهگیری اصحاب کهف از پول، برای تهیّه غذا
  • پول اصحاب کهف زمینه پی بردن مردم ان عصر به ماجرای انان+۱ آیه
  • پول، ابزار مبادلات تجاری+۲ آیه
  • درهم، پول رایج در مبادلات اقتصادی عصر اصحاب کهف
  • اثار باستانی به جا مانده از گذشتگان، از منابع شناخت تاریخ+۱ آیه
  • پول، ابزار مبادلات تجاری+۲ آیه
  • سابقه تجارت با درهم، در دوران اصحاب کهف
  • تربیت انسانها، از جانب خداوند+۲ آیه
  • همه انسانها، تحت تربیت و ربوبیت خداوند+۵ آیه
  • تقیّه اصحاب کهف با حفظ رازداری به هنگام تهیّه اذوقه+۲ آیه
  • حفظ جان از خطر، موجب تقیّه در برابر دشمن+۳ آیه
  • حفظ دین و ایمان، سبب تقیّه+۳ آیه
  • تمدّن و شهرنشینی، در دوران دقیانوس و اصحاب کهف
  • نااگاهی اصحاب کهف، از مدّت زمان خواب خویش+۱ آیه
  • جواز وکالت، از جانب خریدار
  • مشروعیّت وکالت+۲ آیه
  • حکومت ظالم و مستبد (در شهر اَبسس)، در دوران اصحاب کهف+۱ آیه
  • ربوبیّت الهی، مقتضی نظارت دایمی و اگاهی کامل بر احوال و افکار و اعمال ادمیان
  • تهیّه و خرید خوردنی پاکیزه به وسیله سکّه نقره ای، ماموریّت یکی از اصحاب کهف بعد از بیدار شدن از خواب
  • خوف و بیمناکی اصحاب کهف، از افشای مخفی گاه شان، بعد از بیدار شدن
  • ارتداد و وادار شدن به ایین کافران، سبب خوف اصحاب کهف، هنگام خرید اذوقه خود، پس از بیداری از خواب+۱ آیه
  • سنگسار شدن و رجم، عامل خوف اصحاب کهف، هنگام خرید اذوقه خود، پس از بیداری+۱ آیه
  • استفاده از سکّه برای تهیه و تحصیل رزق، در اعصار گذشته
  • درخواست اصحاب کهف از فرستاده خویش، جهت تهیّه پاکیزه ترین رزق برای انان+۱ آیه
  • استفاده اصحاب کهف از سکّه، برای تهیّه رزق خود
  • بیداری اصحاب کهف از خواب، هنگام روز
  • خواب سیصد و نُه ساله اصحاب کهف در نظر انان، یک یا کمتر از یک روز+۱ آیه
  • گذشت سیصد و نُه سال از عمر پولها و سکه های عهد دقیانوس، در دست اصحاب کهف+۱ آیه
  • مدّت خواب اصحاب کهف، سرّی دست نیافتنی برای بشر، بدون کمک وحی+۲ آیه
  • پرسش و تحقیق یک نفر از اصحاب کهف، در پی بیداری از دیگر رفقایش، درباره مدّت خوابشان
  • پرسش کنجکاوانه یکی از اصحاب کهف، پس از بیداری از دیگر رفقایش، درباره مدت خوابشان
  • شک و تردید اصحاب کهف، در مدّت خواب خود+۱ آیه
  • شهر اِفسوس، دارای حکومتی ستمگرانه و مستبدّانه، در دوران اصحاب کهف+۲ آیه
  • حاکمان شهر اِفسوس، انسانهایی مشرک+۲ آیه
  • شهر اِفسوس، دارای سکّه رایج، در زمان اصحاب کهف
  • اطّلاع مردم شهر اِفسوس از اصحاب کهف، پس از مشاهده پولهای دوران گذشته+۱ آیه
  • سنگسار شدن، کیفر رویگردانی از ایین شرک، در شهر اِفسوس+۱ آیه
  • مبادله پول با کالا، کاری رایج در شهر اصحاب کهف
  • شهر عَمّان، در نزدیکی غار اصحاب کهف+۱ آیه
  • روانه شدن یکی از جوانان اصحاب کهف به شهر عَمّان، برای تهیّه طعام، به طور ناشناس
  • شهر عمان، مسکن اصحاب کهف، دارای پول سکّه و نقره رایج
  • علم خداوند نسبت به مدّت خواب اصحاب کهف+۴ آیه
  • علیم / اسماوصفات+۷ آیه
  • اِفسوس (شهر اصحاب کهف)، شهری اباد در زمان دقیانوس
  • بیداری اصحاب کهف، پس از خواب طولانی، از شواهد و دلایل حقّانیّت معاد جسمانی+۵ آیه
  • عذاب و کیفر جسمانی جهنمیان، از دلایل جسمانیت معاد+۶ آیه
  • معاشرت اصحاب کهف با یکدیگر به هنگام پناه اوردن به غار و به هنگام تهیه غذا+۲ آیه
  • رواج پول نقره برای مبادلات اقتصادی، در جامعه عصر اصحاب کهف+۱ آیه
  • استفاده اصحاب کهف از سکّههای نقرهای خود برای تهیّه غذا، پس از بیدار شدن از خواب طولانی+۱ آیه
  • نقش نقره و پولهای نقرهای در خرید و فروش کالا و مبادلات اقتصادی در زمان اصحاب کهف+۱ آیه
  • مراجعت یکی از اصحاب کهف به وطن خود پس از یک خواب 309 ساله+۱ آیه
  • شهر عمّان موطن اصحاب کهف
  • جواز و مشروعیّت وکالت+۳ آیه
  • جواز وکالت، در امور خدماتی و تهیّه غذا+۱ آیه
  • صحّت وکالت برای خرید طعام، با وضعیّت نامشخص بودن مقدار و جزییّات نوع ان
  • جواز وکالت، از جانب خریدار
  • وکالت فردی از اصحاب کهف از سوی دیگران، برای تهیّه غذا+۱ آیه
  • مشروعیّت وکالت، در دین اصحاب کهف+۱ آیه
  • وکالت یافتن یکی از اصحاب کهف از جانب بقیّه، برای خریداری خوراک سالم و پاک از شهر+۱ آیه
  • برانگیختن اصحاب کهف و پرده برداشتن از راز خواب انان برای یقین پیدا کردن مردم به حقانیت وعده خدا و برپایی قیامت+۲ آیه
واژه‌ها